DIỄN ĐÀN > TỌA ĐÀM VÀ CÁC VẤN ĐỀ TRAO ĐỔI
Chuyển đổi kỹ thuật số và những “lối thoát” cho doanh nghiệp Nghệ An trong thời kỳ đại dịch
Tin đăng ngày: 5/8/2021 - Xem: 147
 

Nguyễn Ngọc Chu

Upload

 1. Vài nét về công nghệ kỹ thuật số và chuyển đổi kỹ thuật số

Chưa bao giờ mà tiến bộ khoa học công nghệ liên quan đến nền tảng internet, trong đó có công nghệ kỹ thuật số, có những bước tiến nhảy vọt như 2 thập niên vừa qua. Từ các điểm bất kỳ trên toàn thế giới giờ đây có thể được kết nối chỉ trong giây lát. Điều này đã tạo ra những cơ hội mới chưa từng có cho toàn bộ các hoạt động của xã hội loài người. Trong đó rất quan trọng là phát triển kinh tế, bao gồm sản xuất, lưu thông, thương mại, dịch vụ, quản trị…

Công nghệ kỹ thuật số (digital technology) đóng một vai trò cốt lõi trong tiến bộ đột biến của khoa học và công nghệ trong hai thập niên vừa qua. Nhờ kỹ thuật số mà dữ liệu được lưu trữ và truyền đi với tốc độ nhanh và độ chính xác cao - ở một thượng tầng mới. Nó cho phép mọi dữ liệu, trong đó có hình ảnh, âm thanh được số hoá và truyền tải với tốc độ cao và độ chính xác tuyệt vời - mở ra khả năng chưa từng có trong kết nối video, truyền hình, trong xử lý dữ liệu vệ tinh, vũ trụ, trong lòng đất, trên không và dưới biển… đưa tiến bộ khoa học và công nghệ bước sang một bầu trời khác.

Chuyển đổi kỹ thuật số (digital transformation - có khi gọi là chuyển đổi số) - là chuyển đổi các dữ liệu sang nền tảng số, trong đó có các dữ liệu được lưu giữ truyền thống dưới dạng giấy tờ, sách vở, các loại băng hình, phim ảnh … tất cả đều được số hoá để lưu trữ và quản trị, trích xuất trực tuyến trên nền tảng internet. Chuyển đổi số hiện đang được ứng dụng khắp mọi nơi, như là chìa khoá cho hiệu quả hoạt động trong mọi lĩnh vực, trong đó có doanh nghiệp.

  1. Tính không tránh khỏi của chuyển đổi kỹ thuật số

Chuyển đổi kỹ thuật số, được nhiều người hiểu rộng hơn nghĩa thông thường (chuyển đổi dữ liệu sang nền tảng số) - bao trùm một nội hàm rộng lớn hơn, là áp dụng tiến bộ khoa học và công nghệ, trong đó có tiến bộ của công nghệ kỹ thuật số, vào đời sống loài người.

Sự lên ngôi của công nghệ kỹ thuật số trong hai thập niên vừa qua đã chứng minh cho các quốc gia, các tập đoàn, các công ty, các tổ chức và cá nhân một thực tế không tranh cãi, rằng không chuyển đổi kỹ thuật số thì sẽ bị loại ra ngoài mọi cuộc chơi. Nghĩa là chuyển đổi kỹ thuật số là không tránh khỏi. Chuyển đổi kỹ thuật số là điều kiện tiên quyết để có thể tham gia cuộc chơi quốc tế và quốc nội, dù là trong lĩnh vực nào, dù là ở phạm vi nào.

  1. Một số tác động quan trọng của chuyển đổi kỹ thuật số lên đời sống

Chuyển đổi kỹ thuật số có tác động trực tiếp lên toàn bộ đời sống loài người. Trong đó có thể nêu ra một số tác động chính như dưới đây.

 3.1. Chuyển đổi kỹ thuật số thay đổi cách làm việc, chỗ làm việc và kỹ năng làm việc

Có nhiều điều mà 20 năm trước không ai có thể dự báo được. Chẳng hạn như con người có thể nhìn thấy bất cứ vị trí nào trên trái đất, biết được khoảng cách bất cứ đoạn đường nào muốn tìm… chỉ qua một thao tác đơn giản trên bản đồ google. Ở phương diện này, công nghệ đã ngang bằng một người nội trợ ít học với một nhà thông thái có hàng chục năm được đào tạo.

Hàng ngày, trên toàn thế giới có hàng tỷ người giao tiếp trực tuyến với nhau qua máy tính, máy tính bảng, điện thoại thông minh trên nền tảng kỹ thuật số. Không phải đến cơ quan mà vẫn làm việc, không cần đi chợ mà vẫn mua được hàng, nửa đêm vẫn có thể chuyển tiền... Từ 2 điểm bất kỳ xa nhau tại Đông bán cầu và Tây bán cầu, hay ở bất cứ nơi nào trên trái đất vẫn có thể giao tiếp trực tiếp qua nền tảng kỹ thuật số. Nghĩa là chuyển đổi kỹ thuật số đã làm thay đổi bản chất công việc và cách thức làm việc. Đó là một tác động vô cùng quan trọng của chuyển đổi kỹ thuật số. Lấy vài con số để biểu thị.

Hiện trên toàn cầu có khoảng 70% người dân làm việc từ xa ít nhất 1 ngày trong tuần. Trong số đó có khoảng 53% làm việc từ xa ít nhất là nửa tuần trong mỗi tuần (số liệu của hãng CNBC ngày 30/5/2018). Nước Mỹ có khoảng 57,3 triệu lao động, chiếm 36% lực lượng lao động, đang làm việc tự do toàn thời gian hoặc bán thời gian (Forbes, 31/8/2018). Theo thống kê của tập đoàn Deloitte (16/4/2018) thì 54% làm việc khi bị ốm, 53% làm việc vào cuối tuần, 52% làm việc ngoài giờ quy định. Ở Mỹ có khoảng 90% người dân làm việc trực tuyến với 77% sở hữu điện thoại thông minh và khoảng 51% sở hữu máy tính bảng (nguồn https://imaginenext.ingrammicro.com/data-center/the-impact-of-digital-transformation-on-the-workplace).

Việt Nam hiện có khoảng 70 triệu người sử dụng Facebook và khoảng 60 triệu người dùng Zalo, và có khoảng 61,37 triệu điện thoại thông minh đang được dùng (https://www.statista.com/statistics/748053/worldwide-top-countries-smartphone-users/). Nghĩa là có khoảng 70% người Việt Nam làm việc bán phần hoặc toàn phần qua giao tiếp trực tuyến trên nền tảng kỹ thuật số. Làm việc bán phần và toàn phần trên nền tảng kỹ thuật số đòi hỏi những kỹ năng mới, trước hết là đáp ứng những đòi hỏi của công nghệ. Những kỹ năng sử dụng công nghệ chuyên sâu - yêu cầu phải được đào tạo lại hay đào tạo mới.

3.2.Chuyển đổi kỹ thuật số thay đổi bản chất việc làm

Công nghệ và kỹ thuật thay đổi bản chất công việc. Lấy thí dụ về các kỹ sư làm việc trong lĩnh vực thiết kế. Các phần mềm thiết kế đã thay đổi cơ bản công việc thiết kế của kỹ sư. Người kỹ sư không phải tính toán như trước đây, mà chỉ cần đưa yêu cầu là dữ liệu đầu vào, thì phần mềm thiết kế sẽ cho kết quả mong muốn qua dữ liệu đầu ra. Các phần mềm thiết kế đã làm thay cho công việc của các kỹ sư trong nhiều tháng nhiều ngày.

 3.3.Chuyển đổi kỹ thuật số làm mất đi việc làm cũ và tạo ra việc làm mới

Chuyển đổi kỹ tuật số thúc đẩy sự phát triển của trí tuệ nhân tạo và tự động hoá - hai nhân tố này sẽ lấy đi hàng triệu việc làm mỗi năm trên thế giới. Cùng với đó là vấn đề thất nghiệp và tạo việc làm mới. Công nghệ tạo ra triệu việc làm mới, và cũng làm biến đi nhiều triệu việc làm cũ.

3.4. Chuyển đổi kỹ thuật số thay đổi cơ cấu thị trường lao động

Chuyển đổi kỹ thuật số thay đổi thị trường lao động. Đó là một thực tế. Lấy thí dụ đơn giản, chuyển đổi kỹ thuật số sẽ giảm lao động trong lĩnh vực quản lý hành chính, trong dịch vụ, trong thương mại, trong sản xuất, trong giao thông vận tải, trong mọi lĩnh vực của đời sống loài người.

Như vậy sẽ có sự thay đổi thị trường lao động một cách toàn diện. Thay đổi theo ngành nghề. Thay đổi theo đơn vị, địa phương, quốc gia, khu vực, châu lục, và trên toàn thế giới

  1. “Lối thoát” nào cho doanh nghiệp Nghệ An giữa mùa đại dịch?

Tiến bộ khoa học và công nghệ ép buộc toàn bộ quốc gia phải thay đổi. Trong số đó, các doanh nghiệp phải thay đổi đầu tiên. Với các doanh nghiệp của Nghệ An, trong điều kiện của đại dịch Covid - 19 còn kéo dài, thì càng phải nhanh chóng thay đổi, trước hết là làm việc trực tuyến, sản xuất trên nền tảng công nghiệp 4.0, giao tiếp điện tử, thương mại điện tử, dịch vụ điện tử - mà điều kiện cần đầu tiên là chuyển đổi kỹ thuật số.

Trong nhiều việc cần thiết phải làm, xin nêu 6 vấn đề dưới đây.

4.1. Đào tạo lại nhân sự

Con người là nhân tố quan trọng số 1. Muốn chuyển đổi kỹ thuật số, sử dụng công nghệ kỹ thuật số, sử dụng các tiến bộ khoa học và công nghệ mới, thì việc đầu tiên là phải đào tạo lại nhân sự. Cách đào tạo như thế nào thì ban lãnh đạo doanh nghiệp tự khắc phải biết.

Chỉ xin lưu ý, yêu cầu sử dụng quản trị dữ liệu số, làm việc trực tuyến trên nền tảng công nghệ kỹ thuật số… người đầu tiên trong doanh nghiệp cần phải am hiểu chính là lãnh đạo doanh nghiệp. Cho nên, lãnh đạo doanh nghiệp cần phải tự mình đào tạo lại cho đáp ứng yêu cầu thời đại công nghệ kỹ thuật số - trước khi đào tạo lại toàn bộ nhân sự của doanh nghiệp.

4.2. Chuyển đổi dữ liệu số

Khi đã có một bộ phận nhân sự trong doanh nghiệp am hiểu về công nghệ kỹ thuật số, thì thực hiện ngay chuyển đổi các dữ liệu của doanh nghiệp về nền tảng kỹ thuật số. Điều này có thể hiểu, rằng quá trình chuyển đổi dữ liệu số có thể tiến hành song song với đào tạo nhân sự.

4.3. Quản trị điện tử

Thực hiện quản trị điện tử trên nền tảng công nghệ hiện đại. Bao gồm từ điều hành sản xuất, mua bán nguyên vật liệu, điều phối kho bãi, vận chuyển hàng hoá, buôn bán, giao dịch… đều thực hiện trên nền tảng công nghệ kỹ thuật số.

 4.4. Kỹ thuật số hoá các hoạt động cốt lõi của doanh nghiệp và chuỗi cung ứng

Bao gồm tất cả các hoạt động cốt lõi của doanh nghiệp, trong đó có thương mại điện tử và các chuỗi cung ứng. Điều này sẽ mở ra khả năng mới về kết hợp sản phẩm và dịch vụ với nhau để mang lại hiệu quả tổng thể cao nhất.

Đồng thời khám phá các công nghệ chuỗi cung ứng hiện có, công nghệ chuỗi cung ứng trong tương lai, từ đó để bắt kịp và dự báo các chính sách phù hợp.

4.5. Suy nghĩ lại về mô hình phát triển, chiến lược tiếp thị đối với khách hàng kỹ thuật số

Đây là một vấn đề rất quan trọng. Nền tảng kỹ thuật số thay đổi toàn bộ hoạt động của doanh nghiệp. Cho nên phải nghĩ lại về mô hình phát triển trong điều kiện nền tảng kỹ thuật số.

Phần lớn khách hàng trong kỷ nguyên kỹ thuật số là người hiểu biết và sử dụng công nghệ kỹ thuật số. Nên phải nghĩ lại chiến lược tiếp thị đối với khách hàng kỹ thuật số. Phải tìm hiểu hành vi mua bán hàng đã thay đổi như thế nào trong kỷ nguyên kỹ thuật số và phát hiện ra cơ hội mới.

Phải tìm hiểu sản phẩm thay đổi như thế nào trong kỷ nguyên số để đáp ứng cho người tiêu dùng kỹ thuật số.

Phải khám phá các công nghệ, các kênh tiếp thị kỹ thuật số, xây dựng thương hiệu doanh nghiệp, thúc đẩy khả năng thu hút khách hàng.

 4.6. Trao quyền cho nhân sự

Kỷ nguyên công nghệ số là kỷ nguyên của những quyết định tức thì, những tác nghiệp tức thì, những giao dịch tức thì. Bởi vậy, phải trao quyền thêm cho mọi nhân sự. Đó là cách phát huy khả năng sáng tạo cũng như chịu trách nhiệm của mỗi cá nhân.

  1. Vấn đề giảm nhân sự trong quá trình chuyển đổi kỹ thuật số

Chuyển đổi kỹ thuật số mở ra nhiều cơ hội mới, nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức. Trong đó chỉ xin nêu ra hai vấn đề sau đây.

 5.1. Nỗi lo sợ không theo kịp công nghệ và mất việc làm

Việc không theo kịp công nghệ dẫn đến không chịu áp dụng công nghệ, thậm chí sợ hãi công nghệ là điều có thực. Ở Việt Nam tỷ lệ này có thể dự báo ở mức trên 50% số người lao động. Tỷ lệ này sẽ giảm đi, khi lực lượng lao động chủ chốt sẽ thuộc về thế hệ 9x và sau đó.

Lực lượng trì hoãn chuyển đổi kỹ thuật số và ứng dụng công nghệ mới nằm ở một bộ phận lớn tầng lớp cán bộ lãnh đạo và cán bộ thuộc biên chế nhà nước.

Áp dụng tự động hoá và trí tuệ nhân tạo sẽ dẫn đến mất việc làm lớn. Đây là một thực tế hiện hữu, không tránh khỏi.

Từ những điều trên sẽ nảy sinh ra các lực cản trong quá trình chuyển đổi kỹ thuật số

 5.2. Cách thức tạo ra việc làm mới và chuyển đổi nhân sự trong quá trình chuyển đổi kỹ thuật số

Vấn đề giảm biên chế là vấn đề nan giải cho bộ máy quản lý nhà nước Việt Nam. Trong quá trình chuyển đổi số, các doanh nghiệp cũng đối mặt với vấn đề nhân sự như đã nêu ở phần trên. Sau đây là một số biện pháp để vượt qua thách thức về nhân sự và việc làm.

Nghiên cứu lại các mô tả công việc hiện tại sẽ điều chỉnh như thế nào cho phù hợp với quy trình kỹ thuật số mới.

Đào tạo lại nhân sự để đáp ứng yêu cầu mới.

Thuyên chuyển đến những vị trí có kỹ năng phù hợp.

Tạo công việc mới để nâng hiệu quả lao động thay vì cắt biên chế.

Còn các biện pháp khác nữa. Nhưng sẽ được đề cập thêm ở một bài viết khác phù hợp.

  1. Thay cho lời kết

Kỷ nguyên kỹ thuật số, người máy, tự động hoá, trí tuệ nhân tạo, công nghệ mới… trên nên tảng internet - đang phá vỡ các mô hình kinh doanh và quản trị cũ. Chỉ có đi đầu trong áp dụng tiến bộ công nghệ, điện tử hoá toàn bộ quá trình hoạt động mới có cơ hội sống sót.

Các doanh nghiệp Nghệ An, với truyền thống ham hiểu biết, với đức tính kiên trì đến mức bướng bỉnh không khuất phục - nhất định không chỉ thoát hiểm khỏi cảnh khó khăn giữa đại dịch, mà còn có khả năng đi tiên phong cạnh tranh trong top đầu của cả nước. Miễn là họ nhận được sự ủng hộ nhiệt thành vô tư của chính quyền địa phương.

Diễn đàn khác:
Giải pháp phát triển du lịch miền Tây Nghệ An giai đoạn 2020-2025 (12/10/2021)
Văn miếu Nghệ An - Nhìn từ góc độ văn hóa (12/10/2021)
Vaccine hóa cộng đồng cứu cánh số 1 cho các doanh nghiệp Nghệ An trong đại dịch (28/9/2021)
Nghiên cứu, giữ gìn, phát triển sự trong sáng và chuẩn hóa tiếng Việt trong thời kì hội nhập quốc tế hiện nay (27/9/2021)
Tăng cường kiểm soát quyền lực nhà nước thông qua giám sát phản biện của nhân dân (27/9/2021)
Chính cư, ngụ cư và những công dân hạng hai (22/9/2021)
Thanh Chương ra đời khi nào? (Trao đổi cùng ông Hồ Sỹ Hùy, tác giả bài viết “Về danh xưng Thanh Chương”) (1/9/2021)
1 + 1 chưa chắc bằng 2 và các vấn đề trong dạy học Toán (1/9/2021)
Chủ động chuẩn bị các điều kiện triển khai Chương trình Giáo dục phổ thông mới (1/9/2021)
Phòng, chống suy thoái quyền lực (1/9/2021)
Khó khăn trong nhận diện hành vi bạo lực gia đình (13/8/2021)
Phải hài hòa lợi ích trong phát triển kinh tế di sản (12/8/2021)
Chuyển đổi kỹ thuật số và những “lối thoát” cho doanh nghiệp Nghệ An trong thời kỳ đại dịch (5/8/2021)
Chuyển đổi số với doanh nghiệp Nghệ An - Thực trạng và giải pháp (5/8/2021)
Về danh xưng Thanh Chương (5/8/2021)
THƯ VIỆN KHXH&NV
Giới thiệu sách: Lịch sử địa danh và tiểu sử danh nhân các trường học ở Hưng Nguyên được mang tên
Giới thiệu sách: Lịch sử địa danh và tiểu sử danh nhân các trường học ở Hưng Nguyên được mang tên
 
VIDEO CLIPS
Loading the player...
 
TƯ VẤN - HỎI ĐÁP
Cho tôi hỏi :ở xã thương xá huyện chân phúc cũ nay là xã nghi hợp huyện nghi lôc tỉnh nghê an có dòng họ nguyễn văn không. chúng tôi là thế hệ thứ tám họ nguyễn văn sống ở bìnnh chánh bình sơn quảng n ...
Xem tiếp
Tôi muốn tìm hiểu lịch sử thành lập nông trường Cờ đỏ ...
Xem tiếp
< Xem toàn bộ >
 
 
THÔNG KÊ TRUY CẬP
Hôm nay: 552 | Tất cả: 3,402,464
 
Trang chủ | Giới thiệu | Tin tức | Diễn đàn | Nghiên cứu KHXH&NV | Đất và người xứ Nghệ | KHXHNV & Đời sống | Đặc san |
 
Cơ quan chủ quản: Sở KH&CN Nghệ An
Địa chỉ: 75 - Nguyễn Thị Minh Khai - Tp Vinh - Nghệ An
Cơ quan trị sự: Trung tâm Khoa học xã hội và nhân văn Nghệ An
Địa chỉ: 126 Lý Tự Trọng - Hà Huy Tập - TP Vinh - Nghệ An 
Điện thoại: 038.3587.231 - Hotline: Điện thoại: 0982.431.180 và 0983.48.43.46
Email: khxhnvna@gmail.com - Website: http://khxhnvnghean.gov.vn
Chịu trách nhiệm nội dung: Th.S Nguyễn Thị Minh Tú - Giám đốc Trung tâm KHXH&NV Nghệ An
Giấy phép thiết lập số: 63/GP-TTĐT, ngày 16 tháng 5 năm 2016 do Sở TT&TT cấp