ĐẤT VÀ NGƯỜI XỨ NGHỆ > CON NGƯỜI XỨ NGHỆ
Đồng chí Lê Mao (1903 - 1931) - Người cộng sản kiên trung, niềm tự hào của nhân dân Nghệ An
Tin đăng ngày: 8/7/2020 - Xem: 142
 

    Phan Tùng

Đồng chí Lê Mao (1903 - 1931), có bí danh là Cát, sinh năm 1903 trong một gia đình nghèo tại phố Đệ Thập giữa khu công nhân Vinh - Bến Thủy (nay thuộc phường Bến Thủy, TP Vinh), bố là công nhân Nhà máy Diêm Bến Thủy, mẹ làm ruộng. Bố mất năm Lê Mao 12 tuổi, gia đình đã khó khăn lại càng khó khăn, nên Lê Mao chỉ học được một ít chữ Hán và chữ Quốc ngữ rồi phải bỏ học đi làm thợ xay thuốc diêm tại Nhà máy Diêm Bến Thủy. Tại đây, hàng ngày Lê Mao được tận mắt chứng kiến những hiện tượng bất công như: các công nhân là phụ nữ làm quần quật suốt ngày mà lương chỉ bằng hai phần ba nam giới (lương Lê Mao hồi đó mỗi tháng chỉ 18 xu - tiền thời ấy), lại còn bị bọn chủ và bọn cai chòng ghẹo, ức hiếp, rồi hàng trăm công nhân Nhà máy Diêm và các nhà máy khác ở vùng Vinh - Bến Thủy làm việc nặng nhọc mỗi ngày mười giờ mà đồng lương không đủ sống. Từ đó Lê Mao rút ra được một điều quan trọng là: chính bọn chủ tư bản coi công nhân như nô lệ, chúng bóc lột họ đến tận xương tủy, đến khi họ hết sức lao động thì chúng đuổi đi, lớp công nhân khác thay vào, chúng lại đày đọa tiếp, cứ thế mãi… Đó là nhận thức quan trọng trong cuộc đời Lê Mao. Từ đây, anh luôn luôn nung nấu ý chí căm thù đối với bọn thực dân, tư bản và tay sai.

Upload

Đầu năm 1925, Lê Mao trở thành Hội viên Hội Phục Việt, được phân công phụ trách tổ chức Hội Phục Việt của Nhà máy Diêm Bến Thủy và của làng Yên Dũng Hạ (nay thuộc phường Bến Thủy, thành phố Vinh). Tháng 3/1925, Lê Mao cùng với các bạn Nguyễn Lợi, Nguyễn Phúc… bàn việc vận động công nhân đấu tranh đòi bọn chủ phải tăng lương mỗi ngày 5 xu. Cuộc đấu tranh này có 70 anh chị em công nhân tham gia và đã thắng lợi, bọn chủ phải chấp nhận tăng lương 5 xu mỗi ngày cho tất cả các công nhân. Tháng 3/1926, Lê Mao cùng các bạn đã vận động anh chị em công nhân Nhà máy Diêm tham gia lễ truy điệu cụ Phan Chu Trinh tại chùa Diệc (Vinh), vận động phong trào đòi ân xá cho cụ Phan Bội Châu. Tháng 7/1928, Lê Mao cùng các bạn lại tổ chức đấu tranh đòi bọn chủ tăng lương cho công nhân, cuối cùng bọn chủ phải chấp nhận tăng 40% lương cho thợ đàn bà, tăng 25% lương cho thợ đàn ông, bọn chủ hứa sẽ bỏ chế độ đánh đập công nhân. Những thắng lợi đó đã cổ vũ rất mạnh tinh thần đấu tranh của công nhân khu vực Vinh - Bến Thủy.

Từ tháng 3/1927, Hội Phục Việt (sau đổi thành Hội Tân Việt) phát triển mạnh các cơ sở trong Nhà máy Diêm Bến Thủy. Đến tháng 12/1927, theo chủ trương của Hội Tân Việt, công nhân Nhà máy Diêm đã tổ chức biểu tình đòi bọn chủ phải hạ giá gạo, tăng tiền lương, bớt giờ làm, bỏ việc phạt công nhân, đánh đập công nhân,… Cuộc đấu tranh này đã giành được thắng lợi.

Năm 1929, qua đồng chí Nguyễn Phong Sắc, đồng chí Lê Mao liên hệ được với Đông Dương Cộng sản Đảng, sau đó được cử về hoạt động vùng Vinh - Bến Thủy. Ngày 3/2/1930, Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời. Chỉ một thời gian ngắn sau đó, anh được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam. Ngày 14/3/1930, đồng chí Lê Mao được bầu làm Bí thư Chi bộ Nhà máy Diêm Bến Thủy, tiếp đó được cử vào Ban Chấp hành Tỉnh bộ lâm thời Vinh - Bến Thủy, rồi được bầu làm Bí thư Tỉnh bộ Vinh - Bến Thủy. Sau đó vào tháng 10/1930, đồng chí Lê Mao cùng đồng chí Trần Phú đi họp Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ nhất tại Hồng Công (Trung Quốc). Tại cuộc họp này đồng chí Lê Mao được bầu làm Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Đây là bước ngoặt lớn trong cuộc đời đồng chí Lê Mao.

Trên cương vị mới, cùng với các đồng chí trong Ban lãnh đạo, đồng chí Lê Mao đã có những đóng góp to lớn vào phong trào Xô Viết Nghệ Tĩnh 1930 - 1931. Đồng chí đã cùng Ban lãnh đạo tổ chức cuộc đấu tranh ngày 1/5/1930 tại Vinh - Bến Thủy, tiếp đó là phát động cuộc bãi công 20 ngày của công nhân Nhà máy Diêm và công nhân khuân vác Bến Thủy (5/1930), cuộc bãi công 40 ngày (tháng 7, 8/1930) của công nhân vùng Bến Thủy,… Các cuộc đấu tranh ấy đã thúc đẩy phong trào cách mạng của công - nông Vinh - Bến Thủy lên cao, góp phần làm nên cao trào Xô Viết Nghệ Tĩnh 1930 - 1931.

 Đêm 2/5/1931, trên đường công tác, đồng chí Lê Mao bị quân lính địch vây đuổi và đã hy sinh giữa đoạn sông Lam, cạnh cầu Bến Thủy.

Upload

Một góc phường Lê Mao - Thành phố Vinh hôm nay (ảnh: nguồn Báo Nghệ An)

Hai mươi tám tuổi đời, mười bốn năm hoạt động cách mạng bền bỉ, liên tục, dũng cảm, sáng tạo và đầy nhiệt huyết, cuộc đời cách mạng của đồng chí Lê Mao tuy ngắn ngủi những đã để lại tấm gương sáng về lòng yêu nước, tận trung với Đảng, tận hiếu với dân, luôn luôn lạc quan tin tưởng vào khả năng cách mạng của quần chúng nhân dân, vào thắng lợi cuối cùng của dân tộc, đồng chí Lê Mao là niềm tự hào to lớn của nhân dân thành phố Vinh nói riêng, của nhân dân Nghệ Tĩnh nói chung./.

Đất và người xứ Nghệ khác:
CEO Nghiêm Tiễn Viễn - chàng trai đam mê công nghệ với Giải Đặc biệt Sáng tạo KH&CN Nghệ An 2020 (27/9/2020)
Đồng chí Trịnh Thuyết - chiến sỹ cộng sản Xô Viết kiên cường, người con ưu tú của quê hương Thanh Chương (11/9/2020)
Lễ hội đón tiếng sấm của dân tộc Ơ Đu (24/8/2020)
Tục làm vía - Tín ngưỡng đặc sắc người Thái (5/8/2020)
Kỷ niệm 90 năm Xô Viết Nghệ Tĩnh: Đồng chí Trần Thị Liên - Nữ chiến sĩ Xô Viết dũng cảm, kiên cường (31/7/2020)
Cương Quốc công Nguyễn Xí với vùng đất Cửa Lò thời Lê sơ (29/7/2020)
Đồng chí Nguyễn Duy Trinh - Tấm gương người cộng sản kiên trung, suốt đời phấn đấu vì sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc (29/7/2020)
Đồng chí Trần Thị Liên - Nữ chiến sĩ Xô Viết dũng cảm, kiên cường (22/7/2020)
Làng Phúc Thọ quê hương tôi (8/7/2020)
Đồng chí Lê Mao (1903 - 1931) - Người cộng sản kiên trung, niềm tự hào của nhân dân Nghệ An (8/7/2020)
Nghệ An trấn trong Hoàng Việt địa dư chí (6/7/2020)
Nguyễn Khắc Viện - Một nhà báo lớn của thời đại (6/7/2020)
Văn cúng thiên đài của người xưa (23/6/2020)
Di tích lịch sử quốc gia Đền thờ và Mộ Phùng Phúc Kiều, phường Nghi Thu, thị xã Cửa Lò (23/6/2020)
Đồng chí Lưu Quốc Long được lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc đào tạo tại Quảng Châu - Trung Quốc (18/6/2020)
THƯ VIỆN KHXH&NV
Giới thiệu sách: Hồ Chí Minh biểu tượng của hòa bình, tình hữu nghị giữa Việt Nam và thế giới - Symbol of peace, friendship Between Vietnam and the world
Giới thiệu sách: Hồ Chí Minh biểu tượng của hòa bình, tình hữu nghị giữa Việt Nam và thế giới - Symbol of peace, friendship Between Vietnam and the world
 
VIDEO CLIPS
Loading the player...
 
TƯ VẤN - HỎI ĐÁP
Cho tôi hỏi :ở xã thương xá huyện chân phúc cũ nay là xã nghi hợp huyện nghi lôc tỉnh nghê an có dòng họ nguyễn văn không. chúng tôi là thế hệ thứ tám họ nguyễn văn sống ở bìnnh chánh bình sơn quảng n ...
Xem tiếp
Tôi muốn tìm hiểu lịch sử thành lập nông trường Cờ đỏ ...
Xem tiếp
< Xem toàn bộ >
 
 
THÔNG KÊ TRUY CẬP
Hôm nay: 1,052 | Tất cả: 2,472,114
 
Trang chủ | Giới thiệu | Tin tức | Diễn đàn | Nghiên cứu KHXH&NV | Đất và người xứ Nghệ | KHXHNV & Đời sống | Chuyên san |
 
Cơ quan chủ quản: Sở KH&CN Nghệ An
Địa chỉ: 75 - Nguyễn Thị Minh Khai - Tp Vinh - Nghệ An
Cơ quan trị sự: Trung tâm Khoa học xã hội và nhân văn Nghệ An
Địa chỉ: 126 Lý Tự Trọng - Hà Huy Tập - TP Vinh - Nghệ An 
Điện thoại: 038.3587.231 - Hotline: Điện thoại: 0982.431.180 và 0983.48.43.46
Email: khxhnvna@gmail.com - Website: http://khxhnvnghean.gov.vn
Chịu trách nhiệm nội dung: Th.S Nguyễn Thị Minh Tú - Giám đốc Trung tâm KHXH&NV Nghệ An
Giấy phép thiết lập số: 63/GP-TTĐT, ngày 16 tháng 5 năm 2016 do Sở TT&TT cấp