NGHIÊN CỨU KHXH&NV > NGHIÊN CỨU VĂN HÓA - XÃ HỘI
Những phụ nữ anh hùng trong cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng
Tin đăng ngày: 8/7/2020 - Xem: 151
 

        Thái Huy Bích

 (Sưu tầm)

Cách nay gần 1980 năm, tháng Ba năm Canh Tý (40), bà Trưng Trắc, cùng em là Trưng Nhị hội quân ở Hát Môn làm lễ tế cờ phát động cuộc khởi nghĩa đánh đuổi giặc Hán. Nhân dân cả nước nhất tề đứng dậy dưới ngọn cờ chính nghĩa của Hai Bà Trưng. Toàn dân tộc ta vùng lên, khí thế ngút trời, như triều dâng thác đổ, kẻ thù không kịp trở tay, chỉ trong một thời gian ngắn, 65 thành trì đã lần lượt về tay nghĩa quân. Thành Luy Lâu, sào huyệt cuối cùng do Thái thú Tô Định chỉ huy cũng bị phá toang. Tô Định phải cắt râu, bỏ giáp, quẳng ấn tín, trà trộn vào dân thường để trốn thoát về phương Bắc. Ách thống trị hơn hai trăm năm của Nhà Hán được cởi thoát. Bà Trưng Trắc được nhân dân suy tôn là Trưng Nữ Vương, đóng đô ở Mê Linh (nay thuộc huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội).

Trước đó, năm 111 (TCN) Nhà Hán đánh đổ Nhà Triệu đô hộ nước ta. Chúng đổi gọi nước ta là bộ Giao Chỉ, chia thành 9 quận, đặt một viên Thứ sử để giám sát các quận. Mỗi quận đặt một viên Thái thú. Các Lạc hầu, Lạc tướng của nước ta vẫn giữ nguyên và được cha truyền con nối. Bà Trưng Trắc là con quan lạc tướng Mê Linh, có chồng là Thi Sách, con quan lạc tướng Chu Diên. Đầu năm Giáp Ngọ (34), Nhà Hán sai Tô Định sang làm Thái thú quận Giao Chỉ (vùng Bắc Bộ ngày nay). Tô Định cai trị tham tàn bạo ngược, khiến dân ta vô cùng thống khổ. Người người phẩn uất, căm hờn. Những Lạc tướng yêu nước thương dân như Thi Sách bị Tô Định giết hại. Để cứu nhân dân, trả thù cho chồng, bà Trưng Trắc đã cùng em gái là Trưng Nhị phát đông cuộc khởi nghĩa, giành thắng lợi mau lẹ. Nước ta được độc lập. Tuy chỉ làm Vua chỉ được 3 năm (40-43), nhưng khí phách của Trưng Nữ Vương vẫn sống mãi trong tâm hồn mỗi người dân Việt Nam mọi thời đại. Tất cả các cuốn sử chính thống của nước ta đều ghi đậm công lao của Hai Bà Trưng. Nhưng có một điều đáng tiếc là các nữ tướng anh hùng của Hai Bà Trưng thì sử sách còn sơ sót. Hơn 20 vị nữ tướng anh hùng đã được hai nhà nghiên cứu Hà Văn Thư và Trần Hồng Đức sưu tầm ở các đền thờ, thần phả, bia đá và truyện tụng trong dân gian, chép vào cuốn sách “Tóm tắt Niên biểu lịch sử Việt Nam”. Sau đây là danh sách các Nữ tướng anh hùng đó (*):

1/Thánh Thiên Nữ tướng Anh hùng: Khởi nghĩa ở Yên Dũng, Bắc Đái (Bắc Giang), được Trưng Vương phong là Thánh Thiên Công chúa. Đền thờ Bà ở Ngọc Lâm, Yên Dũng (Bắc Giang).

2/Lê Chân- Nữ tướng miền biển: Khởi nghĩa ở An Biên ( Hái Phòng), được Trưng Vương phong là Nữ Tướng quân miền biển. Bà được thờ ở Đền Nghè, An Biên (Hải Phòng).

3/Bát Nạn Đại tướng: tên là Thục Nương, khởi nghĩa ở Tiên La, được Trưng Vương phong là Bát Nạn Đại tướng, Trinh Thục Công chúa. Đền thờ Bà ở Phượng Lâu, Phù Ninh (Phú Thọ) và Tiên La, Quỳnh Phụ (Thái Bình).

4/Nàng Nội- Nữ tướng vùng Bạch Hạc: Khởi nghĩa ở Bạch Hạc (Phú Thọ), được Trưng Vương phong là Nhập Nội Bạch Hạc Thủy Công chúa. Đền thờ Bà ở thành phố Việt Trì.

5/Lê Thị Hoa- Nữ tướng Anh hùng: Khởi nghĩa ở Nga Sơn (Thanh Hóa), được Trưng Vương phong là Nữ Tướng quân. Đền thờ Bà ở huyện Nga Sơn.

6/Hồ Đề- Phó Nguyên soái: Khởỉ nghĩa ở Động Lão Mai (Thái Nguyên) được Trưng Vương phong là Đề Nương Công chúa, giao chức Phó Nguyên soái. Bà được thờ ở Đình Đông Cao, Yên lãng (Phú Thọ).

7/Xuân Nương, Trưởng Quản cơ: Khởỉ nghĩa ở Tam Nông (Phú Thọ), được Trưng Vương phong là Đông Cung Công chúa, giao chức Nhập nội Trưởng quân cơ nội các. Bà được thờ ở Hương Nha, Tam Nông (Phú Thọ).

8/Nàng Quỳnh- Nàng Quế, Tiên phong Phó tướng: Khởỉ nghĩa ở Châu Đại Man (Tuyên

Quang), được Trưng Vương phong là Tiên phong Phó tướng. Hai bà có miếu thờ ở Tuyên Quang.

9/ Đàm Ngọc Nga, Tiền đạo Tả tướng: Khởỉ nghĩa ở Thanh Thủy, Thanh Sơn (Phú Thọ), được Trưng Vương phong Nguyệt Điện Tế Thế Công chúa, giao chức Tiền đạo Tả tướng quân.

10/Thiều Hoa, Tiên phong Hữu tướng: Khởỉ nghĩa ở Tam Thanh (Phú Thọ), được Trưng Vương phong là Đông Cung Công chúa, giao chức Tiên phong Hữu tướng. Bà được thờ ở xã Hiền Quan, Tam Nông (Phú Thọ).

11/Quách A- Tiên phong Tả tướng: Khởỉ nghĩa ở Bạch Hạc (Phú Thọ), được Trưng Vương phong Khâu Ni Công chúa, giao chức Tả tướng tiên phong. Bà được thờ ở trang Nhật Chiêu (Phú Thọ).

12/ Vĩnh Hoa- Nội thị tướng quân: Khởỉ nghĩa ở Tiên Nha (Vĩnh Phúc), được Trưng Vương phong Vĩnh Hoa Công chúa, giao chức Nội thị tướng quân. Bà được thờ ở đình Nghênh Tiên, xã Nguyệt Đức, Yên Lạc (Vĩnh Phúc).

13/Lê Ngọc Trinh- Đại tướng: Khởỉ nghĩa ở Lũng Ngòi, Vĩnh Tường (Vĩnh Phúc), được Trưng Vương phong là Ngọc Phượng Công chúa, giao chức Đại tướng quân. Bà được thờ ở Vĩnh Tường (Vĩnh Phúc).

14/Lê Thị Lan- Tướng quân: Khởỉ nghĩa ở Đường Lâm (Sơn Tây), được Trưng Vương phong là Nữ tướng quân. Đền thờ Bà ở Hạ Hòa (Phú Thọ).

15/Phật Nguyệt- Tả tướng thủy quân: Khởỉ nghĩa ở Thanh Ba (Phú Thọ), được Trưng Vương phong là Phật Nguyệt Công chúa, giao chức Thao Giang thượng Tả tướng thủy quân.

16/Phương Dung- Nữ tướng: Khởỉ nghĩa ở Lang Tài (Bắc Ninh), được Trưng Vương phong là Phương Dung Công chúa, giao chức Nữ tướng quân.

17/Trần Nang- Trưởng lĩnh Trung quân: Khởỉ nghĩa ở Thượng Hồng (Hải Dương), được Trưng Vương phong là Hoàng Công chúa, giao chức Trưởng lĩnh Trung quân. Đền thờ Bà ở Yên Lãng (Phú Thọ).

18/Nàng Quốc, Trung Dũng Đại tướng quân: Khởỉ nghĩa ở Gia Lâm (Hà Nội), được Trưng Vương phong là Trung Dũng Đại tướng quân. Đền thờ Bà ở Hoàng Xá, Kiêu Kỵ, Gia Lâm ( Hà Nội).

19/Tam Nương- Tả đạo Tướng quân: Tam Nương là ba chị em: Đạm Nương, Hồng Nương và Thanh Nương khởỉ nghĩa ở Quất Lưu, Bình Xuyên ( Vĩnh Phúc).Trưng Vương phong Đạm Nương là Tả đạo tướng quân, Hồng Nương và Thanh Nương làm Phó tướng. Tam Nương được thờ ở Đình Quất Lưu ( Vĩnh Phúc).

20/Quý Lan- Nội thị Tướng quân: Khởỉ nghĩa ở Lũng Động, Chí Linh (Hải Dương), được Trưng Vương phong là An Bình Công chúa, giao chức Nội thị Tướng quân. Đền thờ Bà ở Liễu Sơn, Lập Thạch ( Vĩnh Phúc).

Khởi nghĩa Hai Bà Trưng là sự kiện lịch sử chống ngoại xâm độc đáo và kỳ diệu của dân tộc ta. Hai phụ nữ trẻ tuổi, phất cờ khởi nghĩa, được nhiểu thủ lĩnh cả nước, trong đó có rất nhiều thủ lĩnh là phụ nữ hưởng ứng, nhất tề phá tan 65 thành trì, giành độc lập tự do cho tổ quốc. Tự hào thay Phụ nữ Việt Nam !

_________________

 

*Sđd-Nhà xuất bản Văn hóa- Thông tin-1999, tr 19-23.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

         

 

         

Nghiên cứu KHXH&NV khác:
Tạo hứng thú học tập cho học sinh qua mỗi tiết dạy học Ngữ văn ở trường THPT (14/10/2020)
“Khi chuyển được phẩm chất nổi trội của từng cá nhân thành cái tốt của cả hệ thống mới phát huy được tinh thần khai sáng và Nghệ An mới phát triển bứt phá được” (17/9/2020)
Định hướng phát triển các sản phẩm nông nghiệp chủ lực ở Nghệ An từ 2020 - 2030 (29/7/2020)
Những phụ nữ anh hùng trong cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng (8/7/2020)
Sinh kế cư dân ven biển Nghệ An - Những biến đổi trong điều kiện phát triển du lịch (6/7/2020)
Biến đổi văn hóa trong thực hành tín ngưỡng của cư dân vùng biển Cửa Lò (6/7/2020)
Du lịch trong mối quan hệ với văn hóa và nhân cách (6/7/2020)
Các nhà báo cần học tập ở Bác Hồ cách đặt tên cho bài báo (12/6/2020)
Khuôn viên nhà ở truyền thống của người Kinh ở Nghệ An (11/6/2020)
Gìn giữ, phát huy và phát triển bản sắc văn hóa dân tộc trong quá trình toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế (31/5/2020)
Một phương diện của tài năng Nguyễn Du (8/5/2020)
Trang phục cô dâu Việt xưa thường có màu gì? (7/5/2020)
Thầy mo - Người là ai? (28/4/2020)
Để hiểu đúng nền khoa cử Nho học xưa (31/3/2020)
Cảm quan hậu hiện đại về thế giới hiện thực trong tiểu thuyết của Milan Kundera (19/3/2020)
THƯ VIỆN KHXH&NV
Giới thiệu sách: Hồ Chí Minh biểu tượng của hòa bình, tình hữu nghị giữa Việt Nam và thế giới - Symbol of peace, friendship Between Vietnam and the world
Giới thiệu sách: Hồ Chí Minh biểu tượng của hòa bình, tình hữu nghị giữa Việt Nam và thế giới - Symbol of peace, friendship Between Vietnam and the world
 
VIDEO CLIPS
Loading the player...
 
TƯ VẤN - HỎI ĐÁP
Cho tôi hỏi :ở xã thương xá huyện chân phúc cũ nay là xã nghi hợp huyện nghi lôc tỉnh nghê an có dòng họ nguyễn văn không. chúng tôi là thế hệ thứ tám họ nguyễn văn sống ở bìnnh chánh bình sơn quảng n ...
Xem tiếp
Tôi muốn tìm hiểu lịch sử thành lập nông trường Cờ đỏ ...
Xem tiếp
< Xem toàn bộ >
 
 
THÔNG KÊ TRUY CẬP
Hôm nay: 1,977 | Tất cả: 2,528,240
 
Trang chủ | Giới thiệu | Tin tức | Diễn đàn | Nghiên cứu KHXH&NV | Đất và người xứ Nghệ | KHXHNV & Đời sống | Chuyên san |
 
Cơ quan chủ quản: Sở KH&CN Nghệ An
Địa chỉ: 75 - Nguyễn Thị Minh Khai - Tp Vinh - Nghệ An
Cơ quan trị sự: Trung tâm Khoa học xã hội và nhân văn Nghệ An
Địa chỉ: 126 Lý Tự Trọng - Hà Huy Tập - TP Vinh - Nghệ An 
Điện thoại: 038.3587.231 - Hotline: Điện thoại: 0982.431.180 và 0983.48.43.46
Email: khxhnvna@gmail.com - Website: http://khxhnvnghean.gov.vn
Chịu trách nhiệm nội dung: Th.S Nguyễn Thị Minh Tú - Giám đốc Trung tâm KHXH&NV Nghệ An
Giấy phép thiết lập số: 63/GP-TTĐT, ngày 16 tháng 5 năm 2016 do Sở TT&TT cấp