KHXHNV & ĐỜI SỐNG
Dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh 5 năm hành trình di sản
Tin đăng ngày: 10/10/2019 - Xem: 32
 

Chu Hoàng Yến

Sở Văn hóa Thể thao Nghệ An

Upload

Lễ vinh danh và đón nhận bằng UNESCO công nhận dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh là Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại (Ảnh: Sách Nguyễn)

Dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh chiếm vị trí quan trọng trong đời sống văn hóa của người dân Nghệ Tĩnh, trở thành nét bản sắc riêng của vùng văn hóa xứ Nghệ. Trải qua bao thăng trầm của lịch sử, loại hình sinh hoạt văn hóa này vẫn chứng tỏ sức sống lâu bền, tiếp tục được trao truyền và gìn giữ trong đời sống đương đại ngày nay. Với những giá trị nhân văn và nghệ thuật độc đáo dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh được UNESCO công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại năm 2014. Đến nay đã được 5 năm và đang thực sự vươn mình, khẳng định sức sống, sức lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng. Đó là kết quả từ sự chung tay, góp sức của chính quyền, nhân dân hai tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh cùng cộng đồng người Nghệ xa quê.

Tuy nhiên, dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh trong bối cảnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế mạnh mẽ hiện nay đang đứng trước một số thách thức, khó khăn. Đó là sự biến đổi khá cơ bản về không gian và bối cảnh sáng tạo, diễn xướng do quá trình phát triển kinh tế, xã hội của đất nước, của các địa phương như về cảnh quan, nghề nghiệp, công cụ, phương tiện sản xuất, sinh hoạt… Sự biến đổi về nhu cầu, thị hiếu và phương tiện hưởng thụ, tiếp nhận nghệ thuật của người dân trong từng thời kì lịch sử, nhất là trong giai đoạn phát triển mạnh mẽ của các công nghệ, kỹ thuật hiện đại ngày nay như cạnh tranh giữa các loại hình nghệ thuật; xuất hiện nhiều xu hướng nghệ thuật mới… Đội ngũ nghệ nhân, diễn viên chuyên nghiệp và quần chúng thưa vắng dần, khả năng lưu giữ vốn cổ, nguyên gốc và kỹ năng trao truyền, diễn xướng, trình diễn bị thách thức.

Trước những thách thức chung cho việc bảo tồn, phát huy dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh, thực hiện chương trình hành động quốc gia về bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh đại diện của nhân loại, 2 tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh đặc biệt quan tâm, coi trọng, nỗ lực hết sức trong 5 năm qua. Có thể kể đến 6 hoạt động chính đó là công tác sưu tầm, nghiên cứu; công tác tuyên truyền, quảng bá, xuất bản; vinh danh nghệ nhân, hỗ trợ thành lập các CLB dân ca; tổ chức các liên hoan, hội thi, hội diễn, trại sáng tác; thí điểm đưa dân ca vào trường học và dạy đàn hát dân ca trên các phương tiện truyền thông đại chúng.

Trước hết là công tác nghiên cứu, sưu tầm, tư liệu hóa dân ca Ví, Giặm nhằm mục đích bảo tồn các làn điệu, bài bản dân ca Ví, Giặm cổ còn lưu giữ trong cộng đồng, Trung tâm Bảo tồn và Phát huy di sản dân ca xứ Nghệ cùng với sự tham gia của người dân đã và đang tiếp tục thực hiện việc sưu tầm, kiểm kê di sản tại các địa phương, sau đó thực hiện tư liệu hoá và lưu trữ bằng hệ thống băng ghi âm, ghi hình, ảnh tư liệu. Cùng với việc sưu tầm, tư liệu hóa, công tác nghiên cứu khoa học về dân ca Ví, Giặm cũng được quan tâm. Các bài nghiên cứu về Ví, Giặm được đăng tải thường xuyên trên các báo, tạp chí và website dancaxunghe.vn.

Hoạt động truyền dạy dân ca Ví, Giặm trong cộng đồng tiếp tục được thực hiện thông qua các nghệ nhân trực tiếp truyền dạy, hướng dẫn cho người học hoặc qua sinh hoạt của các CLB, các thành viên cùng trao đổi, tập luyện. Sở Văn hóa và Thể thao chỉ đạo Trung tâm Bảo tồn và Phát huy di sản dân ca xứ Nghệ đưa vào kế hoạch hàng năm tổ chức tập huấn dân ca cho đối tượng là các câu lạc bộ và tác giả, bằng nhiều hình thức và nội dung. Bên cạnh đó, Sở Văn hóa và Thể thao Nghệ An đã phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo thực hiện Chương trình đưa dân ca vào trường học, nhất là các trường phổ thông cơ sở với giáo trình cụ thể dạy hát dân ca, trong đó tập trung vào dân ca Ví, Giặm, chỉ đạo Trung tâm Bảo tồn và Phát huy di sản dân ca xứ Nghệ biên soạn các làn điệu dân ca có tính phổ biến phù hợp với đối tượng trong nhà trường, song song với việc biên soạn sách làm tài liệu giảng dạy còn tập trung tập huấn dân ca cho các giáo viên dạy âm nhạc ở 4 cụm trên địa bàn tỉnh; biên tập và xuất bản sách, cung cấp nhiều băng đĩa hát dân ca để làm tài liệu cho các trường; tổ chức phong trào “Thi tìm hiểu và hát dân ca trong trường học”. Phong trào hát dân ca rộng khắp trong các tầng lớp nhân dân, hệ thống các câu lạc bộ đàn và hát dân ca trong các trường được thành lập. Đưa dân ca vào chương trình giảng dạy cho sinh viên ngành sư phạm bằng cách biên soạn tài liệu gồm các làn điệu hát dân ca; Đặc biệt UBND tỉnh chỉ đạo trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật và trường Cao đẳng sư phạm Nghệ An đưa dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh vào chương trình giảng dạy cho sinh viên ngành Sư phạm Âm nhạc.

Ngành Văn hóa, Hội Văn nghệ dân gian đã phối hợp với Đài Phát thanh - Truyền hình tỉnh triển khai Chương trình dạy hát dân ca trên sóng phát thanh, truyền hình (chủ yếu là Ví, Giặm) với sự tham gia giảng dạy của nhiều nghệ sỹ, nhạc sỹ, nghệ nhân. 

Bên cạnh đó Sở Giáo dục và Đào tạo cứ 5 năm 2 lần tổ chức cuộc thi hát dân ca trong trường học, có sự tham mưu và phối hợp của Sở Văn hóa và Thể thao Nghệ An, UBND tỉnh đã ban hành kế hoạch và Thể lệ thi dân ca trong trường học. Nội dung thi trước đây là thi hát dân ca các vùng miền nhưng bắt đầu từ năm 2014 cho đến nay nội dung thi nghiêng về dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh, với tỷ lệ 70% số tiết mục dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh, 30% dân ca cải biên, đặt lời mới, dân ca các vùng, các dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh Nghệ An cho các đối tượng là cán bộ, giáo viên, học sinh từ bậc học tiểu học, THCS, THPT, Trung tâm GDNN-GDTX, khuyến khích các đơn vị có nhiều học sinh tham gia biểu diễn.

Về công tác xây dựng, phát triển và nâng cao chất lượng hoạt động của hệ thống CLB dân ca Ví, Giặm; tôn vinh và đào tạo nghệ nhân; tăng cường hoạt động của các đơn vị nghệ thuật chuyên nghiệp: Từ sau khi dân ca Ví, Giặm được vinh danh, mạng lưới CLB ở các huyện, thành, thị không ngừng được mở rộng. Nếu năm 2015, toàn tỉnh có 92 CLB/15 huyện, thành, thị với tổng số gần 2.000 thành viên, thì đến năm 2019 đã có hơn 120 CLB/20 huyện, thành, thị với tổng số hơn 2.000 thành viên thuộc nhiều độ tuổi, ngành nghề cùng tham gia sinh hoạt trong đó có 117 câu lạc bộ có quyết định thành lập, 03 câu lạc bộ đi vào hoạt động nhưng chưa có quyết định thành lập. Ở ngoại tỉnh cũng đã có các CLB Ví, Giặm ở Hà Nội và CLB Ví, Giặm Nghệ Tĩnh phía Nam. Hoạt động của các CLB cũng nhận được sự hỗ trợ của chính quyền và cộng đồng. Từ năm 2017, hàng năm UBND tỉnh cấp 200 triệu đồng cho 40 CLB trong tỉnh. Từ năm 2015-2018, Hội đồng hương Nghệ Tĩnh cũng hỗ trợ cho 34 CLB ở 2 tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, mỗi CLB 10 triệu đồng để mua sắm trang thiết bị, tổ chức sinh hoạt định kỳ. Các CLB thực sự đã trở thành nơi lưu giữ hồn Ví, Giặm, góp phần làm khởi sắc đời sống văn hoá văn nghệ của đông đảo quần chúng nhân dân trong tỉnh.

Việc thành lập hệ thống Câu lạc bộ hát dân ca cũng như việc đưa dân ca vào trường học, dạy hát dân ca trên đài phát thanh - truyền hình, tổ chức các hội thi, hội diễn, liên hoan dân ca đã tạo ra không gian văn hóa mới cho Ví, Giặm thực hành. Hệ thống các câu lạc bộ đã tạo nên được một mạng lưới hát dân ca rộng khắp từ tỉnh đến các cơ sở, trở thành một trong những “cái nôi” lưu giữ hồn dân ca Ví, Giặm xứ Nghệ. Dưới sự chỉ đạo và hướng dẫn của Trung tâm Bảo tồn và Phát huy di sản dân ca xứ Nghệ, hầu hết các CLB sinh hoạt đều đặn, nhiệt tình, say mê, nhiều nghệ nhân đã tuổi cao sức yếu nhưng vẫn tham gia CLB, truyền dạy hát dân ca cho các thế hệ trẻ và tham gia biểu diễn phục vụ dân ca cho các hoạt động văn hoá văn nghệ trên địa bàn dân cư. Tiêu biểu như CLB Hồng Sơn (huyện Quỳnh Lưu), CLB Nghi Trung (H. Nghi Lộc), CLB Ngọc Sơn (H. Thanh Chương)...

Ví, Giặm từ miền xuôi đã lan tỏa đến cả vùng đồng bào dân tộc thiểu số qua các cuộc Liên hoan dân ca Ví, Giặm. Năm 2016, huyện Tương Dương đã ra mắt câu lạc bộ đầu tiên về Ví, Giặm tại làng Nhùng, xã Tam Quang. Ở ngoại tỉnh cũng đã có các Câu lạc bộ Ví, Giặm ở Hà Nội và Câu lạc bộ Ví, Giặm Nghệ Tĩnh phía Nam. Hoạt động của các câu lạc bộ cũng nhận được sự hỗ trợ của chính quyền và cộng đồng.

Đối với các nghệ nhân - những người “giữ hồn di sản”, ngay sau khi dân ca Ví, Giặm được vinh danh, Nghệ An đã tổ chức Lễ tôn vinh những nghệ nhân, các nhà nghiên cứu, các nhà quản lý, những tập thể và cá nhân có nhiều đóng góp xuất sắc trong việc bảo vệ, phát huy giá trị dân ca Ví, Giặm. Qua hai đợt xét tặng, tỉnh Nghệ An đã có 42 nghệ nhân dân ca Ví, Giặm được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu “Nghệ nhân ưu tú”. Đối với lớp nghệ nhân kế cận, có khả năng biểu diễn, truyền dạy các làn điệu Ví, Giặm, tỉnh cũng hết sức tạo điều kiện để cho họ có cơ hội hoạt động, cống hiến và hàng năm đều tổ chức tập huấn kỹ năng cho các đối tượng này. Một số nghệ nhân tiêu biểu có đóng góp nhiều cho việc bảo tồn và phát huy di sản dân ca xứ Nghệ như: Nguyễn Thị Đồng; Nguyễn Trọng Đổng, Trần Thị Như, Phan Văn Tư, Nguyễn Tân Khai, v.v...

Hoạt động sân khấu hóa dân ca Ví, Giặm trên sân khấu kịch hát dân ca Nghệ Tĩnh ngày càng đào tạo nên được một đội ngũ diễn viên có tay nghề vững vàng và góp phần đưa sân khấu kịch hát dân ca đến gần hơn với quần chúng. Các vở diễn “Cô gái Sông Lam”, “Sáng mãi niềm tin”, “Điều còn lại”, “Hoa lửa Truông Bồn”, “Võ Nguyên Giáp Đại tướng của lòng dân”, “Người là niềm tin tất thắng” ... của Trung tâm Bảo tồn và Phát huy di sản dân ca xứ Nghệ đã thể nghiệm thành công sân khấu hóa dân ca Nghệ Tĩnh và phục vụ nhu cầu thưởng thức nghệ thuật của quần chúng nhân dân.

Các đơn vị nghệ thuật chuyên nghiệp cũng tích cực phát huy vai trò, tiếp tục đưa di sản đến với cộng đồng. Trung tâm Bảo tồn và Phát huy di sản dân ca xứ Nghệ đã tổ chức hàng trăm buổi biểu diễn để phục vụ nhân dân trong và ngoài tỉnh; tăng cường giao lưu văn hoá với các tỉnh bạn và với các nước; xây dựng các vở diễn mới để phục vụ nhiệm vụ chính trị và phục vụ nhân dân; tổ chức trình diễn dân ca Ví, Giặm tại Khu di tích Kim Liên và thị xã Cửa Lò tạo hiệu ứng tốt trong nhân dân, du khách khi về thăm quê Bác.

Công tác tuyên truyền, quảng bá giá trị dân ca Ví, Giặm sau khi được vinh danh, có sức lan tỏa mạnh. Trên cơ sở Kế hoạch tuyên truyền, quảng bá dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh giai đoạn 2015-2020 do UBND tỉnh ban hành, hoạt động tuyên truyền, quảng bá có những điều kiện thuận lợi nhất định và là hoạt động đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận nhất trong gần 05 năm qua. Nhiều hình thức tuyên truyền, quảng bá sâu rộng được áp dụng như: xây dựng các chuyên trang, chuyên mục, viết bài, đưa tin về dân ca Ví, Giặm trên các phương tiện thông tin đại chúng; phối hợp xây dựng phóng sự, phim tài liệu như: “Tìm về câu Ví, Giặm”, “Về xứ Nghệ nghe câu Ví, Giặm”, “Về miền Ví, Giặm”...; quảng bá về dân ca Ví, Giặm trên internet qua  website: dancaxunghe.vn; phát hành đĩa CD, VCD ca nhạc về dân ca Ví, Giặm...

 Từ sau khi dân ca Ví, Giặm được vinh danh là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, việc bảo vệ, phát huy và quảng bá hình ảnh di sản với công chúng được tăng cường và có sự tham gia tích cực của cộng đồng. Từ năm 2015, Hội Cựu học sinh trường THPT chuyên Phan Bội Châu đã phối hợp với cơ quan hữu quan và các địa phương tổ chức các chương trình “Ân tình Ví, Giặm”, kết hợp giao lưu và biểu diễn dân ca Ví, Giặm tại nhiều tỉnh, thành như TP. Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, TP. Đà Nẵng...

Trong các năm từ 2015-2018; chương trình nghệ thuật “Đôi bờ Ví Giặm” nhân dịp kỷ niệm 87 năm ngày Xô viết Nghệ - Tĩnh (12/9/1930 - 12/9/2017)…; các buổi biểu diễn tại các chương trình, liên hoan như Liên hoan dân ca toàn quốc, Liên hoan Tuồng và Ca kịch toàn quốc, Festival Huế 2018, Festival “Về miền Quan họ - 2019”… dân ca Ví, Giặm đã đến gần hơn với đông đảo công chúng trong cả nước. Năm 2015, Trung tâm Bảo tồn và Phát huy di sản dân ca xứ Nghệ cũng tổ chức 2 đợt biểu diễn ở nước ngoài (tại Thái Lan và     Australia). Sang năm 2016, công tác tuyên truyền, quảng bá dân ca Ví, Giặm được mở rộng không gian, sang đến cả châu Âu. Năm 2016, Hội đồng hương Nghệ Tĩnh đã kết nối, tổ chức để các nghệ sỹ, nghệ nhân Ví, Giặm có chuyến biểu diễn, giao lưu, quảng bá tại các nước Cộng hòa Thụy Sỹ, Cộng hòa Ba Lan, Cộng hòa Liên bang Đức, Cộng hòa Slovakia và Cộng hòa Hungaria.

Ví, Giặm còn được bảo tồn và phát huy qua các liên hoan, hội thi, hội diễn. Bất kỳ liên hoan, hội thi, hội diễn nào trên địa bàn 2 tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh cũng đều có trình diễn dân ca Ví, Giặm. Đặc biệt là Liên hoan dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh được 2 tỉnh Nghệ An - Hà Tĩnh thay phiên nhau lần lượt tổ chức 2 năm 1 lần, ở cấp liên tỉnh, 1 năm 1 lần ở mỗi tỉnh. Kể từ năm 2014 sau khi được  UNESCO công nhận 2 tỉnh Nghệ An Hà Tĩnh luân phiên tổ chức Liên hoan dân ca Ví, Giặm. Năm 2016 tỉnh Nghệ An chủ trì tổ chức Liên hoan cấp liên tỉnh ở Nghệ An được chia làm 4 cụm. Số CLB tham gia Liên hoan cấp tỉnh là 40 CLB với 1128 Nghệ nhân tham gia. Liên hoan cấp liên tỉnh: Nghệ An chọn 9 CLB với 316 Nghệ nhân tham gia. Năm 2018 tỉnh Hà Tĩnh chủ trì tổ chức Liên hoan cấp tỉnh ở Nghệ An được chia làm 4 cụm. Số CLB tham gia Liên hoan cấp tỉnh là 38 CLB với 1105 Nghệ nhân tham gia. Liên hoan cấp liên tỉnh, Nghệ An chọn 9 CLB với 295 Nghệ nhân tham gia.

 Liên hoan có những nét mới hơn trước đó là các hạt nhân nhỏ tuổi của các câu lạc bộ tham gia ngày một nhiều hơn thể hiện rõ sự trao truyền của các nghệ nhân lớn tuổi đối với các cháu nhỏ tuổi, nhiều hạt nhân mới trẻ trung hát hay, diễn giỏi, biết kế thừa thế hệ nghệ nhân lớn tuổi trong cách hát dân ca cổ, lối trình diễn cổ, chúng ta có thể yên tâm và tin tưởng với lớp nghệ nhân trẻ trong việc chuyển giao các thế hệ nắm giữ di sản Ví, Giặm, tiếp tục gìn giữ và phát huy tốt giá trị di sản bao đời cha ông đã sáng tạo nên. Ngoài phát triển nghệ nhân, việc phát hiện, chăm lo, bồi dưỡng cho đội ngũ sáng tác, soạn lời mới dân ca đã được các địa phương quan tâm và phát triển, mạng lưới câu lạc bộ rất tốt, mạnh dạn cho các câu lạc bộ lần đầu tham gia liên hoan để tạo cho các câu lạc bộ được luân phiên nhau cọ xát, giao lưu học hỏi kinh nghiệm trong liên hoan. Các tác giả tự biên tại các địa phương đã có sự tìm tòi, khai thác các đề tài mang bản sắc địa phương mình, nội dung phản ánh rất gần gũi với cuộc sống đời thường. Vì thế, chúng ta có thể khẳng định rằng khi đưa đề tài mới vào trong các làn điệu hát Ví, Giặm đều có đủ khả năng truyền tải được nội dung mới mà vẫn giữ được giá trị vốn có và giá trị tiêu biểu của các thể hát và trò diễn xướng dân gian Ví, Giặm. Chúng ta trân trọng các nghệ nhân ưu tú sau khi được Nhà nước phong tặng đã phát huy tốt danh hiệu của mình và là hạt nhân nòng cốt, sáng tác soạn lời cho các tác phẩm dân ca, duy trì, tổ chức tốt các hoạt động tại cơ sở.

Sự đam mê, nhiệt tình tâm huyết của các chủ nhiệm câu lạc bộ cũng như các thành viên trong câu lạc bộ, các tiết mục chương trình ngày càng được đầu tư hơn và chất lượng hơn.

Sự vào cuộc và quan tâm đến các câu lạc bộ của cả hệ thống từ xã, phường đến huyện, tỉnh nhằm mục đích tiếp tục bảo tồn và phát huy các giá trị vốn có và giá trị tiêu biểu của dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh, tạo môi trường cho các câu lạc bộ, các nghệ nhân dân ca được gặp gỡ, giao lưu học hỏi, chia sẻ kinh nghiệm hoạt động, qua đó nhằm đẩy mạnh phong trào hát dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh trong các tầng lớp nhân dân, các ngành, các tổ chức, đoàn thể, trường học.

Mặc dù còn tồn tại những hạn chế như nguồn lực đầu tư cho công tác bảo tồn, phát huy di sản dân ca Ví, Giặm còn ít; các hoạt động bảo tồn chưa thực sự có định hướng dài hơi và chưa có chiều sâu; vẫn còn nhiều lúng túng trong giải quyết vấn đề giữa bảo tồn và phát huy,... nhưng nhìn chung, thông qua các hoạt động này, Ví, Giặm đang ngày càng gắn bó trực tiếp với cuộc sống sinh hoạt thường ngày của người xứ Nghệ, tạo nên sức sống và sự lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng.

Các làn điệu dân ca cổ (nguyên gốc) cũng như cách thức trình diễn của nó đã bị mai một, ít người còn nhớ đến; tính sáng tạo trong dân ca Ví, Giặm đã bị hạn chế, không còn sự đối đáp ngẫu hứng mà phụ thuộc phần nhiều vào bài bản, người ta biết đến Ví, Giặm qua các bài hát mới sáng tác trên nền tảng của Ví, Giặm nhiều hơn. 

Lực lượng nghệ nhân dân gian nắm giữ, thực hành các bài bản cổ ngày một ít đi do tuổi cao sức yếu không đủ sức để truyền dạy. Bên cạnh đó lớp trẻ lại ít người hào hứng học nên ít có người kế thừa. Trong số các nghệ nhân hát Ví, Giặm ở Nghệ An thì nhiều người có độ tuổi từ 70 đến hơn 100, trong đó chỉ có một số nghệ nhân còn khả năng trình diễn và truyền dạy, số người biết truyền dạy một cách bài bản và có kỹ thuật thì không còn nhiều, truyền dạy chủ yếu bằng phương thức truyền miệng và dưới hình thức sinh hoạt CLB, một số người thực hành hiện nay không nắm vững kỹ thuật trình diễn và nội dung các bài bản truyền thống. Môi trường và không gian diễn xướng thay đổi, không còn điều kiện để thực hành những bài bản cổ. Việc cải biên hoặc “sáng tác” không nắm vững những bài bản cổ đã làm thay đổi, thậm chí làm sai lệch di sản.

Để việc đưa dân ca Ví, Giặm vào trường học có hiệu quả và không bị nhàm chán cần phải đa dạng hóa các hình thức đó là giải pháp đã và đang thực hiện vì trường học là nơi có điều kiện để trao truyền dân ca cho thế hệ trẻ một cách hệ thống, chính quy và bền vững, vì vậy việc đa dạng hóa hình thức đưa dân ca vào trường học cần phải có một hệ thống vĩ mô đó là chủ trương, cơ chế của các  cấp, sở, ngành, nhà trường; hệ thống vi mô là chương trình tài liệu, phương pháp dạy và cách thức kiểm tra đánh giá. Với mục tiêu chung là tiếp tục nghiên cứu, đánh giá vai trò, các đặc điểm nổi trội và các giá trị tiêu biểu của dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh. Xây dựng chương trình giảng dạy và học tập dân ca ở các trường phổ thông và đào tạo diễn viên dân ca, giáo viên âm nhạc, cán bộ quản lý văn hóa trong các trường cao đẳng và đại học, trong đó lấy trường Văn hóa Nghệ thuật làm nòng cốt. Làm rõ các giải pháp để việc tổ chức thực hiện đưa dân ca vào trường học có hiệu quả. Đề xuất chương trình, tài liệu dạy học dân ca trong trường học, môn học dân ca trong mối quan hệ với các môn học khác, chương trình chính khóa hay ngoại khóa; thời lượng dạy học, cánh thức dạy học; lựa chọn bài dân ca cho các trường; tập huấn dạy dân ca; điều kiện dạy học dân ca trong các nhà trường như thế nào đó là việc mà Nghệ An đang ra sức phấn đấu để đạt được mục tiêu và hiệu quả, phát huy tính sáng tạo, giáo dục cảm thụ thẩm mỹ nghệ thuật để dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh được bảo tồn và phát huy bền vững.

Tiếp tục phát huy những kết quả đã đạt được, ngành Văn hóa và Thể thao sẽ tiếp tục tham mưu UBND tỉnh triển khai các nội dung cụ thể hóa chương trình hành động bảo vệ và phát huy giá trị dân ca Ví, Giặm mà trước hết là hoàn thiện và trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt đề án “Bảo vệ và phát huy di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh giai đoạn 2019 - 2030”, làm định hướng lâu dài cho công tác bảo tồn và phát huy di sản.

Trên cơ sở Nghị quyết 26-NQ/TW ngày 30/7/2013 của Bộ Chính trị về phương hướng, nhiệm vụ phát triển tỉnh Nghệ An đến năm 2020, UBND tỉnh đã chỉ đạo Sở Văn hóa và Thể thao xây dựng Quy hoạch hệ thống di tích trên địa bàn tỉnh Nghệ An, định hướng đến năm 2030, tầm nhìn 2050, trong đó kết hợp quy hoạch bảo tồn, phát huy di tích với bảo tồn, phát huy các loại hình di sản văn hóa phi vật thể, bao gồm di sản dân ca Ví, Giặm. Đề án nghiên cứu các giải pháp phát triển kinh tế di sản (áp dụng thí điểm cho một số di tích, di sản văn hóa, bảo tàng tiêu biểu trên địa bàn tỉnh Nghệ An), trong đó có nhóm di sản văn hóa phi vật thể Ví, Giặm và Ca trù. Đề án Bảo vệ và phát huy dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh đến năm 2030 do Viện Văn hóa nghệ thuật quốc gia Việt Nam xây dựng và đang được hoàn thiện để trình Thủ tướng Chính phủ.

UBND tỉnh đã chỉ đạo Sở Lao động, Thương binh và Xã hội phối hợp với Sở Văn hóa và Thể thao và UBND các huyện thành thị rà soát, triển khai Nghị định 109/2015/NĐ-CP ngày 28/10/2015 của Chính phủ về việc hỗ trợ đối với nghệ nhân nhân dân, nghệ nhân ưu tú có thu nhập thấp, hoàn cảnh khó khăn và có quyết định hỗ trợ cho 14 nghệ nhân có hoàn cảnh khó khăn từ năm 2017.

UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch 703/KH-UBND ngày 23/12/2014 về việc tuyên truyền, quảng bá dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh tỉnh Nghệ An giai đoạn 2014-2020.

 Sở Văn hóa, Thể thao đã tham mưu tổ chức các hoạt động bảo tồn, phát huy di sản dân ca Ví, Giặm như Tuyên truyền, giới thiệu, quảng bá giá trị dân ca Ví, Giặm với nhiều hình thức.

 Nhằm góp phần bảo tồn, phát huy dân ca Ví, Giặm, hàng năm UBND tỉnh đều bố trí kinh phí để thực hiện công tác tuyên truyền, quảng bá, phát huy di sản và kinh phí hỗ trợ cho hoạt động của các câu lạc bộ. UBND tỉnh có chính sách tạo điều kiện huy động các nguồn xã hội hóa để bảo tồn, phát huy di sản trong cộng đồng.

 Để dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh luôn là nơi neo đậu tâm hồn của những người con xứ Nghệ, giữ mãi sức sống, sức lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng và thực sự xứng tầm là một di sản văn hoá phi vật thể đại diện của nhân loại, con đường phía trước còn rất dài, vì vậy rất cần tiếp tục nhận được sự quan tâm của chính quyền các cấp và sự chung tay của cả cộng đồng.q

KHXHNV & Đời sống khác:
Nhìn lại 5 năm thực hiện Đề án tái cơ cấu lại ngành nông nghiệp ở Nghệ An (8/11/2019)
Hỗ trợ Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tại các trường đại học, viện nghiên cứu, các tổ chức chính trị xã hội, vùng Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh giai đoạn 2018-2019 (8/11/2019)
Thư chúc mừng của đồng chí Thái Thanh Quý - Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An nhân kỷ niệm 60 năm ngày thành lập ngành KH&CN (25/10/2019)
Khoa học và công nghệ Nghệ An - 60 năm xây dựng và phát triển (25/10/2019)
Khoa học và công nghệ - Động lực thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội của tỉnh Nghệ An (24/10/2019)
Gắn kết di sản dân ca Ví, Giặm với tuor du lịch ven sông Lam (10/10/2019)
Dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh 5 năm hành trình di sản (10/10/2019)
Phi công Nguyễn Văn Bảy - người anh hùng chân đất (25/9/2019)
Vũ trụ quan sơ khai của người Thái (12/9/2019)
Trường Trung học Vinh niên khóa 1929-1930 (9/9/2019)
Hồ Chí Minh về văn hóa - văn nghệ (9/9/2019)
Vùng đồng bằng sông Hồng và Bắc Trung bộ cần phát huy vai trò đầu tàu cả nước (21/8/2019)
Chính sách phát triển nông nghiệp hữu cơ ở Hàn Quốc và hàm ý cho Việt Nam (21/8/2019)
Về quan điểm “khoảng trống quyền lực” trong Cách mạng tháng Tám (12/8/2019)
Huế và những đóng góp lớn lao cho Cách mạng (1945 - 1975) (12/8/2019)
THƯ VIỆN KHXH&NV
Tạp chí Truyền hình KH-CN số tháng 4/2019
Tạp chí Truyền hình KH-CN số tháng 4/2019
 
VIDEO CLIPS
Loading the player...
 
TƯ VẤN - HỎI ĐÁP
Cho tôi hỏi :ở xã thương xá huyện chân phúc cũ nay là xã nghi hợp huyện nghi lôc tỉnh nghê an có dòng họ nguyễn văn không. chúng tôi là thế hệ thứ tám họ nguyễn văn sống ở bìnnh chánh bình sơn quảng n ...
Xem tiếp
Tôi muốn tìm hiểu lịch sử thành lập nông trường Cờ đỏ ...
Xem tiếp
< Xem toàn bộ >
 
 
THÔNG KÊ TRUY CẬP
Hôm nay: 200 | Tất cả: 1,917,931
 
Trang chủ | Giới thiệu | Tin tức | Diễn đàn | Nghiên cứu KHXH&NV | Đất và người xứ Nghệ | KHXHNV & Đời sống | Chuyên san |
 
Cơ quan chủ quản: Sở KH&CN Nghệ An
Địa chỉ: 75 - Nguyễn Thị Minh Khai - Tp Vinh - Nghệ An
Cơ quan trị sự: Trung tâm Khoa học xã hội và nhân văn Nghệ An
Địa chỉ: 126 Lý Tự Trọng - Hà Huy Tập - TP Vinh - Nghệ An 
Điện thoại: 038.3587.231 - Hotline: Điện thoại: 0982.431.180 và 0983.48.43.46
Email: khxhnvna@gmail.com - Website: http://khxhnvnghean.gov.vn
Chịu trách nhiệm nội dung: Th.S Nguyễn Thị Minh Tú - Giám đốc Trung tâm KHXH&NV Nghệ An
Giấy phép thiết lập số: 63/GP-TTĐT, ngày 16 tháng 5 năm 2016 do Sở TT&TT cấp