NGHIÊN CỨU KHXH&NV > NGHIÊN CỨU VĂN HÓA - XÃ HỘI
Tư tưởng đoàn kết - Một trong những nội dung cốt lõi của Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh
Tin đăng ngày: 6/6/2019 - Xem: 30
 

                             Th.s: Bùi Đình Sâm

                                 Nguyên Phó trưởng ban Thường trực Ban T.G Tỉnh ủy Nghệ An

Tư tưởng đoàn kết là một trong những nội dung cơ bản, bao trùm, xuyên suốt, cực kỳ quan trọng trong toàn bộ tư tưởng, phong cách, đạo đức Hồ Chí Minh. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng khẳng định:“Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết. Thành công, thành công, đại thành công”. Điều đó có nghĩa là trước hết là đoàn kết trong đảng, tiếp là đoàn kết trong các tầng lớp Nhân dân, và sau nữa là đoàn kết quốc tế. Đoàn kết trong Đảng là hạt nhân cho đoàn kết toàn dân. Càng đoàn kết, càng thành công. Mất đoàn kết là thất bại, tùy theo mức độ mà chuốc lấy những hậu quả nhất định.

Như chúng ta biết, Chủ tịch Hồ Chí Minh bắt đầu viết bản Di chúc từ ngày 15 /5 / 1965, nhân dịp Bác 75 tuổi, mãi đến ngày 10/5/1969 sau nhiều lần sửa chữa, bổ sung, bản Di chúc được hoàn thành.

Bản Di chúc có nhiều nội dung. Sau phần mở đầu là các nội dung quan trọng: “Trước hết nói về Đảng”, tiếp là “Đoàn viên và thanh niên”, “Nhân dân lao động”, “ Về Phong trào cộng sản thế giới” và sau cùng là “Về việc riêng”.

Bản Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh là một văn kiện lịch sử vô cùng quí giá, là bảo vật quốc gia, kết tinh trong đó tinh hoa tư tưởng, đạo đức và tâm hồn cao đẹp của một con người suốt đời phấn đấu hy sinh vì Tổ quốc và nhân loại. Di chúc mãi mãi là một áng văn tuyệt bút, những lời căn dặn thiết tha, là ánh sáng chỉ đường, là sức mạnh thôi thúc hành động, không những đối với dân tộc ta, đất nước ta, mà còn đối với tất cả những ai đang đấu tranh cho độc lập, tự do cho hòa bình, công lý và hạnh phúc của con người. 

Từ trong sâu xa của lịch sử và thực tiễn cách mạng nước ta, Bác Hồ khẳng định đoàn kết là một yếu tố cực kỳ quan trọng, quyết định đến thắng lợi hoàn toàn của cách mạng. Trong Di chúc Bác giành nội dung đầu tiên “Trước hết nói về Đảng”. Bác viết “Đoàn kết là một truyền thống cực kỳ quý báu của Đảng và của dân ta. Các đồng chí từ Trung ương đến các chi bộ cần phải giữ gìn sự đoàn kết nhất trí của Đảng như giữ gìn con ngươi của mắt mình”.

Bác chỉ rõ cách tốt nhất để củng cố và phát triển sự đoàn kết thống nhất của Đảng là “Trong Đảng thực hành dân chủ rộng rãi, thường xuyên và nghiêm chỉnh tự phê bình và phê bình… Phải có tình đồng chí thương yêu lẫn nhau”. Sau Cách mạng tháng Tám năm 1945 thành công, Bác Hồ từng cảnh báo rằng, một đảng cầm quyền cần tránh những sai lầm nghiêm trọng: Một là đề ra đường lối sai lầm. Hai là chủ nghĩa cá nhân. Ba là tham ô tham nhũng. Và, trong suốt 24 năm với danh nghĩa là chủ tịch nước (1945 – 1969) và 39 năm (1930 – 1969) với danh nghĩa là người sáng lập - chủ tịch Đảng, Bác Hồ luôn luôn là tấm gương sáng về đạo đức cách mạng, về đoàn kết, tập hợp, thống nhất…cho mọi người noi theo để không ngừng củng cố, phát triển Đảng ta ngày càng lớn mạnh, đáp ứng với yêu cầu của cách mạng và sự tin yêu của Nhân dân. Vì thế, trong Di chúc, Bác căn dặn: “Đảng ta là một đảng cầm quyền. Mỗi đảng viên và cán bộ phải thật sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, thật sự cần kiệm liêm chính, chí công vô tư. Phải giữ gìn Đảng ta thật trong sạch, phải xứng đáng là người lãnh đạo, là người đầy tớ thật trung thành của nhân dân”.

Đối với “Phong trào cộng sản quốc tế”, Bác viết: “Là một người suốt đời phục vụ cách mạng, tôi càng tự hào với sự lớn mạnh của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế bao nhiêu, thì tôi càng đau lòng bấy nhiêu vì sự bất hòa hiện nay giữa các đảng anh em”.

Hồ Chủ Tịch là người học trò trung thành của Các Mác và Lê –nin, là một nhà yêu nước vĩ đại, đồng thời là một chiến sĩ xuất sắc trong phong trào cộng sản quốc tế và phong trào giải phóng dân tộc của thế kỷ 20. Như chúng ta biết, năm 21 tuổi (1911), Nguyễn Ái Quốc (tên Bác hồi đó) ra đi tìm đường cứu nước. Năm 29 tuổi (1919), Bác Hồ đã tham gia Đảng xã hội Pháp, vì, theo Bác, đây là tổ chức chính trị duy nhất ở Pháp lúc đó ủng hộ thuộc địa, ủng hộ độc lập của nước An Nam. Năm 30 tuổi (1920), Bác Hồ tham gia thành lập Đảng Cộng sản Pháp. Mười năm sau, Bác Hồ 40 tuổi (1930), Bác sáng lập Đảng Cộng sản Đông Dương nay là Đảng Cộng sản Việt Nam. Và, năm 1945 Bác 55 tuổi, sau hơn 30 năm bôn ba khắp năm châu, bốn bể tìm đường cứu nước, trở về cùng với Đảng ta trực tiếp lãnh đạo cuộc Cách mạng Tháng Tám thành công, lập nên Nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa - Nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Châu Á… Với những hoạt động cách mạng sôi nổi, phong phú và đầy oanh liệt trong phong trào giải phóng dân tộc và phong trào cộng sản quốc tế, Người đã trải qua một quá trình đầy gian khổ hy sinh từ chủ nghĩa yêu nước đến với chủ nghĩa quốc tế vô sản; độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội để thực hiện mong muốn tuột bậc của mình là ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành. Bởi vậy, trong Di chúc, Bác viết “Điều mong muốn cuối cùng của tôi là: Toàn Đảng, toàn dân ta đoàn kết phấn đấu, xây dựng một nước Việt Nam hòa bình,thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh, và góp phần xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng thế giới”.

Cùng với những năm tháng giữ cương vị là người đứng đầu Đảng và Nhà nước, chứng kiến sự mất đoàn kết giữa Đảng Cộng sản Liên Xô và Đảng Cộng sản Trung Quốc vào những năm đầu thập kỷ sáu mươi của thế kỷ 20, Bác thật sự đau lòng vì sự bất hòa giữa các đảng anh em hồi đó.

Vì thế, trong Di chúc Bác căn dặn Đảng ta: “Tôi mong rằng Đảng ta sẽ ra sức hoạt động, góp phần đắc lực khôi phục lại khối đoàn kết giữa các đảng anh em trên nền tảng chủ nghĩa Mác-Lênin và chủ nghĩa quốc tế vô sản, có lý có tình”.

50 năm qua kể từ ngày Bác vĩnh biệt chúng ta (2/9/1969), cũng là 50 năm chúng ta thực hiện nghiêm túc bản Di chúc thiêng liêng của Hồ Chủ tịch để lại. Vĩnh biệt Bác, tại lễ truy điệu ngày 9/9/1969, thay mặt Ban Chấp hành Trung ương Đảng Lao động Việt Nam, đồng chí Bí Thư thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng Lê Duẩn đọc Điếu văn, trong đó có 5 lời thề, với 2 lời thề (thứ hai và thứ ba) liên quan trực tiếp đến giữ gìn sự đoàn kết trong Đảng ta và các Đảng cộng sản anh em. Điều đó chứng tỏ thêm, đoàn kết trong Đảng là cơ sở, là hạt nhân để đoàn kết trong Nhân dân và rộng ra là đoàn kết quốc tế. Những lời thề đó đến nay còn vang vọng thúc giục chúng ta, đó là:

“Hết lòng hết sức giữ gìn sự đoàn kết nhất trí của Đảng như giữ gìn con ngươi của mắt mình, tăng cường sức chiến đấu của Đảng, làm hạt nhân cho khối đoàn kết toàn dân, bảo đảm cho sự nghiệp cách mạng của giai cấp công nhân và dân tộc Việt Nam hoàn toàn thắng lợi”.

 Và,“Luôn luôn phát huy tình cảm quốc tế trong sáng của Hồ Chủ Tịch, hết lòng góp sức vào việc khôi phục và tăng cường sự đoàn kết nhất trí trong phe xã hội chủ nghĩa và giữa các Đảng anh em trên cơ sở chủ nghĩa Mác-Lênin và chủ nghĩa quốc tế vô sản; thắt chặt tình đoàn kết hữu nghị giữa các dân tộc Đông Dương; ra sức ủng hộ phong trào cách mạng của nhân dân các nước, góp phần tích cực vào cuộc đấu tranh của nhân dân thế giới vì hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và chủ nghĩa xã hội”.

 Trong tình hình thế giới hiện nay có những diễn biến phức tạp, khó lường, các thế lực thù địch đang tìm mọi cách chống phá cách mạng nước ta. Đặc biệt, tình hình trong nước, công tác xây dựng và chỉnh đốn đảng, nhất là sự suy thoái của một bộ phận không nhỏ cán bộ có chức, có quyền đang đặt ra những yêu cầu cấp bách cần được giải quyết. Nghị quyết Trung ương 4 (Khóa XI) và Nghị quyết Trung ương 4 (Khóa XII) đều nêu rõ: “Phải quyết tâm xây dựng Đảng trong sạch vững mạnh, vượt qua tất cả những sự suy thoái về tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống”. Và gần đây, Ban Bí thư ra Chi thị 28, ngày 21/1/2019 “ Về nâng cao chất lượng kết nạp đảng viên và rà soát, sàng lọc, đưa những đảng viên không còn đủ tư cách ra khỏi đảng” …

Cùng với toàn Đảng, toàn quân, toàn dân trong cả nước, Đảng bộ và Nhân dân Nghệ An kiên quyết đấu tranh chống tham nhũng, tha hóa quyền lực, mất lòng tin Nhân dân, không ít cán bộ đảng viên do thiếu tu dưỡng rèn luyện, không gương mẫu thực hiện tư cách đảng viên, vì thế càng làm mất lòng tin của Nhân dân đối với Đảng.

Thấm sâu những lời dạy của Bác Hồ: “Đảng là đạo đức, là văn minh…”. “Phải nghe dân, không làm điều gì trái với dân,…nếu sai thì phải dũng cảm sửa chữa để được lòng dân, để xứng đáng là người lãnh đạo, người đầy tớ trung thành của nhân dân”. Kiên quyết xử lý nghiêm các vụ việc tiêu cực, suy thoái trong Đảng với tinh thần như Bác Hồ đã chỉ đạo vào những năm giữa thế kỷ trước - thế kỷ 20: “Một cái ung nhọt, dẫu có đau cũng phải cắt bỏ, không để nó lây lan, nguy hiểm”, hay “Với loài sâu mọt đục khoét nhân dân cũng thế, nếu phải giết đi một con mà cứu được cả rừng cây thì việc đó là cần thiết, hơn nữa còn là một việc làm nhân đạo”. Tinh thần đó đang được Đảng ta nghiêm khắc triển khai thực hiên, như Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng, nói: “ Thà đau một lần, trị một người để cứu muôn người”, và “Không có vùng cấm”…

Chúng ta tin tưởng rằng, Toàn Đảng, toàn dân tích cực học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, thực hiện nghiêm túc có hiệu quả 5 lời thề với Bác trước lúc Người đi xa, và các Nghị quyết, Điều lệ, Cương lĩnh của Đảng, Pháp luật nhà nước …, nhất định chúng ta sẽ làm cho Đảng trong sạch vững mạnh, tiếp tục xứng đáng với ước nguyện của Bác Hồ và niềm tin của Nhân dân./.

                                                                                                             B.Đ.S

  Tài liệu tham khảo

  1. Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh
  2. Các chuyên đề Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh
  3. 40 năm thực hiện Di chúc của Hồ Chủ Tịch
  4. Những bức thư và bài nói chuyện của Bác Hồ với Đảng bộ và Nhân dân Nghệ An
  5. Tài liệu Vụ án Đại tá , Cục trưởng cục Quân nhu Trần Dụ Châu (5/9/1950)
Nghiên cứu KHXH&NV khác:
Hình tượng người đi đường và bài học triết lý về đường đời… (Đọc Tẩu lộ của Hồ Chí Minh, Ngữ văn 8, tập hai, Nxb Giáo dục) (10/6/2019)
Dạy học tích hợp Ngữ văn lấy văn bản văn học làm ngữ liệu đồng thời gắn liền với các vấn đề về giáo dục đạo đức học sinh (6/6/2019)
Tư tưởng đoàn kết - Một trong những nội dung cốt lõi của Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh (6/6/2019)
Phát triển du lịch biển bền vững tại thị xã Cửa Lò Nghệ An (3/6/2019)
Biến đổi văn hóa trong gia đình cư dân vùng biển Cửa Lò qua chuyển đổi nghề nghiệp (3/6/2019)
Trường Tiểu học Pháp - Việt tại Vinh nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh từng theo học (3/6/2019)
Sứ mệnh hòa giải, hòa hợp dân tộc của văn chương nhìn từ phương diện văn hóa - nhân văn (Qua sáng tác của nhà văn Nguyễn Minh Châu) (21/5/2019)
Chính quyền cấp xã - Nhìn từ góc độ chức năng, nhiệm vụ và tổ chức bộ máy (21/5/2019)
Tổ chức chính quyền làng xã dưới triều nhà Nguyễn (21/5/2019)
Toàn cầu hóa và các xu hướng phát triển của pháp luật (7/5/2019)
Chiến thắng Điện Biên Phủ - Giá trị lịch sử và hiện thực (24/4/2019)
Tản mạn về làng phong Quy Nhơn (10/4/2019)
Địa danh A Lô và chiến thuật tấn công hạ đồn Đại Mang năm 1285 - Mở màn cho chiến dịch giải phóng Thăng Long của Hưng đạo vương Trần Quốc Tuấn (27/3/2019)
"Dưới bóng hoàng lan" từ góc nhìn thi pháp học (22/3/2019)
Lễ hội đầu năm nhìn từ góc độ giới (22/3/2019)
THƯ VIỆN KHXH&NV
Chuyên san KHXH&NV Nghệ An số tháng 3/2019
Chuyên san KHXH&NV Nghệ An số tháng 3/2019
 
VIDEO CLIPS
Loading the player...
 
TƯ VẤN - HỎI ĐÁP
Cho tôi hỏi :ở xã thương xá huyện chân phúc cũ nay là xã nghi hợp huyện nghi lôc tỉnh nghê an có dòng họ nguyễn văn không. chúng tôi là thế hệ thứ tám họ nguyễn văn sống ở bìnnh chánh bình sơn quảng n ...
Xem tiếp
Tôi muốn tìm hiểu lịch sử thành lập nông trường Cờ đỏ ...
Xem tiếp
< Xem toàn bộ >
 
 
THÔNG KÊ TRUY CẬP
Hôm nay: 593 | Tất cả: 1,744,967
 
Trang chủ | Giới thiệu | Tin tức | Diễn đàn | Nghiên cứu KHXH&NV | Đất và người xứ Nghệ | KHXHNV & Đời sống | Chuyên san KHXH & NV |
 
Cơ quan chủ quản: Sở KH&CN Nghệ An
Địa chỉ: 75 - Nguyễn Thị Minh Khai - Tp Vinh - Nghệ An
Cơ quan trị sự: Trung tâm Khoa học xã hội và nhân văn Nghệ An
Địa chỉ: 126 Lý Tự Trọng - Hà Huy Tập - TP Vinh - Nghệ An 
Điện thoại: 038.3587.231 - Hotline: Điện thoại: 0982.431.180 và 0983.48.43.46
Email: khxhnvna@gmail.com - Website: http://khxhnvnghean.gov.vn
Chịu trách nhiệm nội dung: Th.S Nguyễn Thị Minh Tú - Giám đốc Trung tâm KHXH&NV Nghệ An
Giấy phép thiết lập số: 63/GP-TTĐT, ngày 16 tháng 5 năm 2016 do Sở TT&TT cấp