NGHIÊN CỨU KHXH&NV | NGHIÊN CỨU VĂN HÓA - XÃ HỘI

Có thể bạn chưa biết: Luật danh cho giám khảo xưa

Thi cử ngày xưa đều lấy mục đích chọn những người tài đức ra làm quan giúp vua trị nước. Đạo Nho thích trị dân bằng đức hơn là quyền lực và luật pháp, vì Nho giáo dạy sĩ tử phải “tu thân” trước rồi mới nghĩ đến chuyện “tề gia trị quốc, bình thiên hạ”. Ngày nay chuyện tiêu cực trong học hành, thi cử rất phổ biến ở mọi cấp học từ nhỏ đến lớn. Đặc biệt trong các kỳ thi quan trọng, có tính quyết định như thi tốt nghiệp PTTH, kể cả thi Công chức, thi chuyển ngạch, thi lấy bằng học vị thạc sĩ, tiến sĩ thường xảy ra lắm chuyện tiêu cực. Chuyện gian lận trong thi cử xét cho cùng thì thời nào cũng có. Nhưng tác giả cho rằng chuyện thi cử ngày xưa nghiêm minh hơn bây giờ rất nhiều…

Văn hóa và những giá trị văn hóa Việt Nam

Lịch sử dân tộc Việt Nam là một quá trình diễn biến những sự kiện rất phong phú và đa dạng, thể hiện sự hùng tráng và cũng có sự bi thảm. Trong đó, văn hoá là sợi chỉ đỏ xuyên suốt toàn bộ quá trình ấy, làm nên sức sống mãnh liệt, giúp cộng đồng dân tộc Việt Nam vượt qua biết bao sóng gió và thác ghềnh để không ngừng phát triển, lớn mạnh, viết nên những trang sử hào hùng. Trải qua các giai đoạn lịch sử, đứng trước sự thách thức và ứng phó, văn hoá Việt Nam ngày càng phát triển. Trên bình diện chỉnh thể, nó cũng mang nét riêng của mỗi thời kỳ khác nhau. Bởi vậy, muốn hiểu được văn hoá Việt Nam, các nhà nghiên cứu phải phân chia sự phát triển của nó qua các giai đoạn. Trên thực tế, nhiều nhà nghiên cứu phân chia tiến trình văn hóa Việt Nam thành 6 giai đoạn là: 1) Văn hóa tiền sử; 2) Văn hóa Văn Lang - Âu Lạc; 3) Văn hóa thời chống Bắc thuộc; 4) Văn hóa Đại Việt; 5) Văn hóa Đại Nam; 6) Văn hóa hiện đại. Sáu giai đoạn này tạo thành ba lớp: lớp văn hóa bản địa, lớp văn hóa giao lưu với Trung Hoa và khu vực, lớp văn hóa giao lưu với phương Tây .

Quốc học Vinh - Mô hình giáo dục Pháp - Việt tiêu biểu, một trung tâm tri thức lớn ở Trung kỳ

Theo sơ đồ quy hoạch xây dựng trường Quốc học Vinh, có thể nhận thấy trường đã được xây dựng khá hoàn hảo, theo mô hình trường trung học Pháp - Việt đương thời. Phần tô màu nâu sẫm là khu vực đã được xây dựng cho đến năm 1930, phần chưa tô là nằm trong quy hoạch nhưng chưa xây dựng. - Không có số liệu chính thức về kích thước, nhưng với số lượng các công trình, nhất là dãy phòng học, có thể ước tính mỗi cạnh của khu đất hình vuông này dài từ 250 đến 300 mét, diện tích toàn bộ khu đất ước khoảng 7-9 ha. Ở vào hai góc phía trước, hai bên cổng vào, bên trái là nhà của Đốc học và các thư ký, được xây dựng năm 1925, bên phải là nhà của Tổng giám thị, được xây dựng năm 1929.

Hội nhập quốc tế lĩnh vực khoa học và công nghệ tỉnh Nghệ An trong giai đoạn phát triển mới

Hòa bình, hợp tác, liên kết và phát triển vẫn là xu thế chủ đạo nhưng cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn rất phức tạp, gay gắt. Toàn cầu hóa - hội nhập và xu thế dịch chuyển các chuỗi sản xuất toàn cầu và dịch chuyển các dòng đầu tư quốc tế, sự điều chỉnh chính sách, quan hệ đối ngoại của các nước lớn trong khu vực và trên thế giới diễn biến khó lường. Phát triển bền vững trở thành xu thế bao trùm trên thế giới, kinh tế số, kinh tế tuần hoàn, tăng trưởng xanh đang là mô hình phát triển được nhiều quốc gia lựa chọn. Chuyển dịch sang năng lượng tái tạo, năng lượng xanh là xu thế rõ nét hơn trong thời kỳ tới. KH&CN, đổi mới sáng tạo và cách mạng công nghiệp lần thứ 4 đang diễn biến rất nhanh, đột phá, tác động sâu rộng và đa chiều trên phạm vi toàn cầu. KH&CN và đổi mới sáng tạo ngày càng trở thành nhân tố quyết định đối với năng lực cạnh tranh của mỗi quốc gia. Công nghệ số làm thay đổi phương thức QLNN, mô hình sản xuất kinh doanh, tiêu dùng và đời sống văn hóa, xã hội.

Văn hóa và chức năng của văn hóa

Văn hóa bắt nguồn từ chữ Latinh “cultus” mà nghĩa gốc là trồng trọt, nhưng thường được dùng theo hai nghĩa là “trồng trọt ngoài đồng” (cultus agri) và “trồng trọt tinh thần” (cultus animi). Ở cách hiểu thứ hai, nó đồng nghĩa với “sự giáo dục, bồi dưỡng tâm hồn con người”. Văn hóa dùng để chỉ ý thức của con người về giá trị của sự phát triển về vật chất và tinh thần của những xã hội, dân tộc, bộ tộc cụ thể; hiện nay được dùng rất phổ biến nhưng việc giải thích nó rất phức tạp . Từ các góc độ tiếp cận khác nhau, có rất nhiều định nghĩa khác nhau về văn hóa. Hệ thống lý thuyết về văn hóa là vô cùng đa dạng, phong phú, với nhiều trường phái và học thuyết.

Tìm hiểu nguồn lợi thủy sản tại Nghệ An và một số đề xuất kiến nghị

“Nguồn lợi thuỷ sản là nguồn tài nguyên sinh vật sống trong các vùng nước tự nhiên, có giá trị kinh tế, khoa học nhằm phát triển nghề khai thác thuỷ sản, bảo tồn và phát triển nguồn lợi thuỷ sản” (Theo quy định tại Khoản 1 Điều 2 Luật Thuỷ sản Việt Nam 2003). Không chỉ đóng một vai trò quan trọng trong đời sống của con người khi là nguồn thực phẩm giàu dinh dưỡng trong các bữa ăn gia đình, những nguyên liệu quý để bào chế dược phẩm hay đơn giản được dùng làm đồ mỹ nghệ trong trang trí, thiết kế, tài nguyên thuỷ sản còn là một ngành kinh tế mũi nhọn trong kế hoạch phát triển của đất nước.

Đặc sắc in vẽ trên vải Ấn Độ

In vẽ trên vải là một nghệ thuật thủ công vô cùng độc đáo ở Ấn Độ. Bằng sự khéo léo của đôi bàn tay, cộng với những bản khắc in (con dấu) chi tiết, những nghệ nhân in, vẽ và nhuộm vải lụa nước này đã cho ra đời được hàng nghìn loại hoa văn rực rỡ. Và nhiều khi không chỉ là những họa tiết độc đáo, chúng còn là một bức tranh thiên nhiên, người- vật xinh đẹp, khi khoác lên mình hấp dẫn. Điều thú vị nữa, đa số các kỹ thuật in đều đã ra đời cách đây vài nghìn năm, và được truyền thụ từng vùng, tạo nên một bản sắc riêng.

Tạo hứng thú học tập cho học sinh qua mỗi tiết dạy học Ngữ văn ở trường THPT

Mở đầu Dạy và học môn Ngữ văn trong nhà trường trung học phổ thông hiện nay đang đặt ra nhiều vấn đề, thu hút sự quan tâm của các cấp lãnh đạo, các phương tiện truyền thông, và đặc biệt là dư luận xã hội. Dẫu thế nhưng môn Ngữ văn đã và đang mất dần vị thế vốn có của nó. Tình trạng học sinh không còn hứng thú với việc học văn đã trở thành hiện tượng phổ biến, chất lượng học tập giảm sút cũng đã không còn là vấn đề mới chỉ hôm qua. Trong khi đó, Ngữ văn là môn không chỉ quan trọng trong trường học, trong các kỳ thi tốt nghiệp, cao đẳng, đại học mà còn có vai trò quan trọng trong việc hình thành nhân cách, đạo đức làm người. Và giáo viên đóng vai trò quan trọng, thổi lên ngọn lửa nuôi dưỡng lòng đam mê học tập, khát khao khám phá của học sinh. Muốn vậy, “Người thầy là ngọn nến, đốt cháy mình”. Nhưng trên thực tế giảng dạy vì nhiều lý do, giáo viên chúng ta vẫn hay bỏ qua hoặc “làm cho có” việc tạo hứng thú học tập cho học sinh. Điều đó làm cho học sinh thấy học tập môn Ngữ văn là không còn hấp dẫn, lôi cuốn và giờ dạy học văn không đạt hiệu quả cao. Để khắc phục tình trạng này, trong quá trình giảng dạy, đòi hỏi giáo viên phải có năng lực, phương pháp, kinh nghiệm và nhiệt huyết, chịu khó thay đổi.

Định hướng phát triển các sản phẩm nông nghiệp chủ lực ở Nghệ An từ 2020 - 2030

Một câu hỏi lớn mà ngay từ khi tôi đang công tác ở tỉnh là: Liệu Nghệ An có thoát nghèo và trở thành giàu có được không? Và bằng con đường nào? Nên tập trung phát triển ngành kinh tế nào (sau này gọi là ngành kinh tế mũi nhọn)? Sản phẩm nào là chính (nay gọi là sản phẩm chủ lực)? Trong nhiều câu hỏi ấy, tôi muốn được đóng góp phần nhỏ vào định hướng phát triển các sản phẩm nông nghiệp chủ lực ở Nghệ An trong thời gian tới 2020 - 2030. Không phải đến nay mới bàn, mà từ nhiều năm nay, nhất là từ những năm đầu thập niên thứ 2 của thế kỷ XXI đã bàn, chỉ khác nhau tên gọi mà thôi. Có lẽ khi Việt Nam tham gia sâu vào hội nhập kinh tế thế giới - kinh tế thị trường, chúng ta mới thức tỉnh điều đó. Sau khi nghiên cứu kỹ những chính sách, quyết định, nghị định, thông tư từ Trung ương đến tỉnh tôi xin được nêu một số ý kiến sau:

Những phụ nữ anh hùng trong cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng

Cách nay gần 1980 năm, tháng Ba năm Canh Tý (40), bà Trưng Trắc, cùng em là Trưng Nhị hội quân ở Hát Môn làm lễ tế cờ phát động cuộc khởi nghĩa đánh đuổi giặc Hán. Nhân dân cả nước nhất tề đứng dậy dưới ngọn cờ chính nghĩa của Hai Bà Trưng. Toàn dân tộc ta vùng lên, khí thế ngút trời, như triều dâng thác đổ, kẻ thù không kịp trở tay, chỉ trong một thời gian ngắn, 65 thành trì đã lần lượt về tay nghĩa quân. Thành Luy Lâu, sào huyệt cuối cùng do Thái thú Tô Định chỉ huy cũng bị phá toang. Tô Định phải cắt râu, bỏ giáp, quẳng ấn tín, trà trộn vào dân thường để trốn thoát về phương Bắc. Ách thống trị hơn hai trăm năm của Nhà