HOME | THƯ VIỆN KHXH&NV

Mục lục số 10/2015

SỰ KIỆN VÀ VẤN ĐỀ - Nhiệm kỳ 2015 – 2020: Đánh dấu sự phát triển vượt bậc của Nghệ An PV

Địa chí Thành phố Vinh

Địa chí Thành phố Vinh

Chuyên san KHXH&NV số 9/2015

Chuyên san KHXH&NV số 9/2015

Dương Đình Thúy - Nhà cách mạng tiền bối đức độ, đa tài

Dương Đình Thúy (tức Dương Ngọc Đối) sinh năm 1900 tại làng Quỳnh Đôi, huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An. Thân phụ là nhà Nho Dương Đình Lương (1876 - 1958), làm nghề dạy học tại các tỉnh Bắc kỳ. Thân mẫu là bà Hồ Thị Bảy (chi cụ Hồ Phi Tích), là một phụ nữ thông minh, đảm đang, hết lòng phụng sự chồng con và cung phụng tổ tiên; nhân ái, nghĩa tình với làng xóm. Ông bà thầy đồ Lương luôn được nhân dân làng Quỳnh và bà con quanh vùng kính trọng.

Nguyễn Du - Thiên tài: vấn đề quen mà lạ

Đánh giá tài năng của con người trong cuộc sống thì không gì cao bằng hai chữ thiên tài. Với văn chương, cũng đã có các thuật ngữ như: văn hào, thi hào, đại văn hào, đại thi hào. Nhưng vẫn ít nhiều sau hai chữ thiên tài. Ở Việt Nam, trong bảng giá văn chương, đó đây, thuật ngữ thiên tài đã được dành cho Nguyễn Trãi, Hồ Xuân Hương… nhưng nhiều hơn một ít vẫn là với Nguyễn Du. Cho nên nói đã quen là bởi thế.

Ngành Tài chính Nghệ An năm đầu tiên sau Cách mạng tháng Tám 1945

CON ĐƯỜNG VÀ CÁCH ĐI CHO NÔNG NGHIỆP NGHỆ AN Trương Công Anh Vài ba năm lại đây, một câu hỏi thường trực được đặt ra cho nông nghiệp Nghệ An (và cho nông nghiệp Việt Nam): Nông nghiệp muốn tiếp tục phát triển phải đi theo con đường nào? Và đi bằng cách nào? Về mặt lý lẽ chưa thấy có cơ quan nhà nước cao nhất của ngành là Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn đưa ra một văn bản nào. Còn trong thực tế thì đã đưa ra và tổ chức thực hiện một số chủ trương như: Dồn điền đổi thửa; xây dựng cơ sở hạ tầng (đường, điện, thủy lợi); xây dựng chợ nông thôn: xã nông thôn mới phải có chợ, ứng dụng các tiến bộ khoa học, kỹ thuật vào sản xuất; tổ chức liên kết 4 nhà; gắn sản xuất nguyên liệu với chế biến để tạo chuỗi sản phẩm có giá trị gia tăng ngày một cao, kêu gọi các doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp nông thôn, kết quả của các chủ trương đó có thể nhận định như thế nào? - Dồn điền đổi thửa chỉ xóa được sự manh mún về số thửa ruộng (đất) cho từng hộ, chứ hoàn toàn không xóa được tình trạng manh mún của toàn bộ ngành nông nghiệp. - Đường nông thôn được cứng hóa, được mở rộng đã tạo điều kiện rất thuận lợi cho hoạt động vận tải cả trong sản xuất và thông thương sản phẩm nông nghiệp. - Điện đã gần như phủ kín hầu hết các xã tạo nguồn năng lượng cho sản xuất, chế biến, phát triển ngành nghề ở nông thôn. Đây là kết quả rất đáng ghi nhận. - Về thủy lợi: tăng năng lực tưới tiêu nhưng cơ bản vẫn trên tư duy cũ. Thủy lợi cho vùng cây công nghiệp, cây ăn quả, rau màu gần như chưa có mấy kết quả, đặc biệt chưa đề cập một cách căn cơ thủy lợi theo tư duy công nghệ cao: Tưới phun, tưới nhỏ giọt, tưới ngấm từ dưới lên. Do đó gặp năm hạn hán thì các vùng cây công nghiệp, cây ăn quả, rau màu đều lao đao. - Chợ nông thôn cũng gần như phủ kín các xã. Song, chợ nông thôn chỉ có thể giải đáp được đòi hỏi của sản xuất hàng hóa nhỏ chứ không đáp ứng được yêu cầu của sản xuất hàng hóa lớn. - Tổ chức liên kết 4 nhà đã có kết quả tốt, song vẫn đang ở dạng mô hình chứ chưa thật phổ biến. - Gắn sản xuất với chế biến thì luôn trục trặc trong quan hệ giữa người sản xuất nguyên liệu với doanh nghiệp chế biến. Quan hệ lợi ích giữa hai bên luôn có mâu thuẫn nhưng chưa có giải pháp xử lý căn bản. - Ứng dụng các tiến bộ khoa học, kỹ thuật vào sản xuất đã giúp từng hộ nông dân sản xuất có hiệu quả hơn ở cây này, cây khác, con nọ, con kia nhưng chưa tạo ra được bước đột phá về kỹ thuật mang tính phổ biến. - Kêu gọi doanh nghiệp trong và ngoài nước đầu tư vào nông nghiệp thì kết quả chưa được bao nhiêu. Các doanh nghiệp muốn đầu tư nhưng đứng trước nhiều rào cản, đặc biệt là rào cản về ruộng đất, về cơ chế, về chính sách và cả về luật pháp nên đành “chịu thua” chuyển sang hướng đầu tư khác. - Và cuối cùng là xây dựng nền nông nghiệp công nghệ cao thì xem ra mới chỉ là ước vọng. Có thể những nhận định trên là chưa đầy đủ, nhưng nhìn đại cục thì nông nghiệp Nghệ An (và cả nước) vài ba năm qua với việc thực hiện các chủ trương nói trên nông nghiệp chỉ mới nhúc nhích chút ít mà thôi. Cho đến năm 2015 này cả nước, cả ngành, cả tỉnh, cả huyện, cả xã và cả từng hộ nông dân vẫn đang loay hoay tìm câu trả lời cho câu hỏi: trồng cây gì? Nuôi con gì? Cho đến lúc này, quan niệm phát triển kinh tế nói chung, nông nghiệp nói riêng không chỉ là phát triển về lượng thể hiện ở tốc độ tăng trưởng (bao nhiêu % năm) mà quan trọng hơn là ở tính chất và trình độ nào. Nền kinh tế nói chung và nền nông nghiệp Nghệ An ta nói riêng đang ở tính chất sản xuất hàng hóa nhỏ, ở trình độ kỹ thuật thấp. Muốn đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng nhất thiết phải chuyển nông nghiệp sang một tính chất mới. Sản xuất hàng hóa lớn, phải nâng nông nghiệp lên một trình độ mới: nông nghiệp công nghệ cao: công nghệ cao từ khâu tạo giống, chọn lọc giống, làm đất, tưới nước, bón phân, thu hoạch, bảo quản sau thu hoạch, chế biến,... Chỉ khi nào có đầy đủ tính chất đó và đạt đến trình độ đó thì sự phát triển mới có năng lực để cạnh tranh trên thị trường trong nước, khu vực và quốc tế. Sự phát triển đó mới bền vững. Quan niệm về sự phát triển như vậy, giúp ta tìm được lời giải, lời đáp cho câu hỏi đã nêu. Lý lẽ như vậy. Nếu muốn tiếp tục phát triển và phát triển bền vững, nông nghiệp Việt Nam nói chung, Nghệ An nói riêng phải đi theo con đường liên kết, bằng cách tự giác tổ chức sự liên kết đó. Trước khi đi vào cụ thể về “con đường liên kết” xin được khẳng định hai điều sau đây: Một, lãnh đạo kinh tế, chỉ đạo kinh tế, điều hành kinh tế,... mà không bắt đầu từ lợi ích kinh tế là hoàn toàn vô nghĩa. Khoán 10 và Chỉ thị 100 đã giải quyết tận gốc lợi ích kinh tế của từng hộ nông dân. Và do đó đã tạo ra động lực cho từng hộ nông dân thúc đẩy nông nghiệp phát triển. Hai, đến nay, động lực từ lợi ích kinh tế của từng hộ nông dân đã không còn đủ để đưa nông nghiệp tiếp tục phát triển đạt đến tính chất và trình độ mà nó phải đi tới. Vậy, phải tạo ra cho được động lực mới. Và động lực mới ấy không là gì khác ngoài con đường liên kết, ngoài cách tổ chức liên kết. Vậy con đường liên kết, và tự giác tổ chức liên kết cụ thể ra sao? 1. Trước hết, các hộ nông dân phải liên kết với nhau dưới một hình thức nào đó: câu lạc bộ, hội, hiệp hội, hợp tác xã,... khi có được sự liên kết này mới có điều kiện để xóa hiện trạng nhỏ, lẻ, manh mún của hàng chục vạn, hàng triệu hộ nông dân tạo ra các doanh nghiệp tập thể có quy mô đủ lớn để tiến hành sản xuất hàng hóa lớn. Có được sự liên kết này mới mở đường, mới dọn tổ để các doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp (kể cả đầu tư vào sản xuất, chế biến và tiêu thụ sản phẩm). Có sự liên kết này mới có khả năng đầu tư cơ sở kỹ thuật, cơ sở hạ tầng cho nông nghiệp nông thôn, mới tạo ra “thị trường” cho khoa học công nghệ. Có tổ chức được sự liên kết giữa các hộ nông dân với nhau, mới có đủ điều kiện để thực hiện liên kết 4 nhà, trong quan hệ liên kết 4 nhà ấy thì nhà nông không còn con số hàng chục vạn, hàng triệu nữa mà sẽ ít hơn 10 lần thậm chí 100 lần. Mỗi tổ chức (hay đơn vị) liên kết của hộ nông dân sẽ đại diện cho quyền, lợi ích và trách nhiệm của hàng chục, hàng trăm hộ nông dân ký kết các hợp đồng kinh tế với doanh nghiệp với các cơ quan hoặc các nhà khoa học và với các cơ quan nhà nước. 2. Sự liên kết các hộ nông dân để đi lên sản xuất hàng hóa lớn là một tất yếu kinh tế dẫu muốn hay không nó vẫn diễn ra. Sự khác nhau chỉ là ở chỗ để nó diễn ra tự phát hay tự giác tổ chức sự liên kết mà thôi. Nếu để quá trình này diễn ra tự phát thì sự liên kết sẽ diễn ra chậm chạp. Ngược lại nếu tự giác tổ chức sự liên kết thì sẽ rút ngắn được thời gian. 3. Nói tự giác tổ chức liên kết trước hết phải có vai trò và trách nhiệm lãnh đạo của Đảng - với tư cách Đảng lãnh đạo, Đảng cầm quyền, kế đó là vai trò và trách nhiệm “bà đỡ” của Nhà nước kết hợp với sự giác ngộ của nông dân sau thời gian “suy nghĩ trên luống cày của họ”. Cùng với đó là sự “vào cuộc” của các doanh nghiệp, doanh nhân, của các cơ quan, nhà khoa học và một số tổ chức chính trị - xã hội liên quan. 4. Liên kết các hộ nông dân với nhau để có cơ sở tổ chức kinh tế cho liên kết 4 nhà. Liên kết 4 nhà là liên kết kinh tế và do đó phải có hai cơ sở: Lợi ích và pháp lý. Các hộ nông dân chỉ tham gia các tổ chức liên kết (hội, hiệp hội, câu lạc bộ, hợp tác xã kiểu mới,...) khi ở trong tổ chức liên kết họ có được lợi ích lớn hơn, chắc chắn hơn. Liên kết 4 nhà phải giải đáp hài hòa lợi ích của mỗi nhà và cuối cùng, các hợp đồng kinh tế liên kết phải được đảm bảo bởi quy định của pháp luật chặt chẽ và nghiêm minh. 5. Quá trình tự giác tổ chức liên kết, cũng là quá trình thay đổi về chất với giai cấp nông dân. Người nông dân Việt Nam - người nông dân Nghệ An sẽ từ nông dân sản xuất nhỏ lên nông dân hiện đại. Nông thôn Việt Nam - Nghệ An từ nông thôn làng truyền thống lên nông thôn hiện đại. Việc ta đang làm: xây dựng nông thôn mới chỉ có thể coi là hoàn tất khi sản xuất nông nghiệp đạt đến tính chất sản xuất hàng hóa lớn và có được trình độ của nông nghiệp công nghệ cao. Trả lời cho câu hỏi nông nghiệp Nghệ An - nông nghiệp Việt Nam phải đi theo con đường nào? Và đi bằng cách nào? Để tiếp tục phát triển bền vững một cách khái quát nhất là phải đi theo con đường khoa học và cách mạng và theo cách đi khoa học và cách mạng. Bởi nói cho cùng để đưa nông nghiệp tiểu nông hiện nay lên nông nghiệp sản xuất hàng hóa lớn dựa trên nền tảng kỹ thuật công nghệ cao, thực sự là một cuộc cách mạng có sơ sở khoa học chân chính.

Nghĩ về vị thế Nghệ An

Chúng ta hiểu vị thế là vị trí, có chỗ đứng, là tư thế, là sức mạnh. Mới đây, ngày 30/7/2013, Bộ Chính trị có Nghị quyết 26 về phương hướng, nhiệm vụ phát triển tỉnh Nghệ An đến năm 2020 đã ghi: “Nghệ An có diện tích rộng nhất nước, dân số hơn 3 triệu người, lực lượng lao động dồi dào, tài nguyên thiên nhiên phong phú, nhiều danh lam thắng cảnh nổi tiếng, di tích - lịch sử - văn hóa lâu đời; có địa vị chiến lược quan trọng, là đầu mối giao lưu kinh tế - văn hóa Bắc - Nam, cửa ngõ sang Lào, Thái Lan và nhiều nước khác. Nghệ An là quê hương của Chủ tịch Hồ Chí Minh và nhiều lãnh tụ xuất sắc của Đảng, Nhà nước, có truyền thống cách mạng kiên cường, có nhiều đóng góp, hy sinh cho sự nghiệp xây dựng, bảo vệ tổ quốc,...”.

Tại sao nên chăm lo đổi mới cách dạy, cách học trước khi có sách giáo khoa mới?

PV: Thưa Giáo sư (GS), tôi đã đọc bài của GS đăng trên Tạp chí “Dạy và học ngày nay” số 12-2014 và cả ở Chuyên san “Khoa học xã hội và nhân văn tỉnh Nghệ An” số 12-2014, còn một đôi điều tôi muốn GS cho biết ý kiến của mình. Điều đầu tiên chúng tôi muốn rõ là: Tại sao học Triết học duy vật biện chứng sinh viên kêu là khó mà GS lại muốn đưa Triết học duy vật biện chứng vào dạy cho học sinh phổ thông nói chung?

Thực hành đời sống mới trong trường học theo tư tưởng Hồ Chí Minh

Sau thắng lợi của Cách mạng tháng 8/1945, để xây dựng chế độ mới, Đảng, Nhà nước và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã phát động phong trào Xây dựng đời sống mới. Một năm sau (20/3/1947), Chủ tịch Hồ Chí Minh viết tác phẩm “Đời sống mới” với bút danh Tân Sinh để chỉ đạo và động viên phong trào xây dựng đời sống mới. Trong lời tựa, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định ý nghĩa của tác phẩm là giúp nhân dân ta thực hành đời sống mới để cứu quốc và kiến quốc: Trong lúc kháng chiến cứu quốc chúng ta phải đồng thời kiến quốc. Thực hành đời sống mới là một điều cần kíp cho công cuộc cứu quốc và kiến quốc.

VINH XƯA

“Vinh xưa” là cuốn sách do tác giả Phạm Xuân Cần sưu tầm, xác minh và giới thiệu những hình ảnh về thành phố Vinh đầu thế kỷ XX. Cuốn sách giúp người xem, đặc biệt là những người gốc Vinh hình dung lại diện mạo của đô thị xưa để hoài niệm lại một thời sinh ra, lớn lên trên mảnh đất thân yêu này.

Mục lục: Số 8/2015

Mục lục

Bộ sách: Lịch sử Nghệ An

Trong lịch sử dựng nước, giữ nước và phát triển của dân tộc ta, Nghệ An được biết đến là một vùng đất lâu đời, giàu truyền thống yêu nước và cách mạng; nơi có những con người cần cù lao động, sáng tạo, hiếu học, có nhiều dòng họ và các làng khoa bảng, một vùng đất có bề dày văn hóa. Lịch sử đã chứng minh rằng, không phải ngẫu nhiên, mảnh đất này lại là nơi khởi phát của nhiều phong trào yêu nước, là cái nôi sinh ra và nuôi dưỡng nhiều nhân tài cho đất nước. Tất cả đều có lịch sử và căn nguyên của nó.

 1   2   3   4   5   6   7   8   9    » Tiếp    » 

 
THƯ VIỆN KHXH&NV
Tạp chí Truyền hình KH-CN số tháng 7/2018
Tạp chí Truyền hình KH-CN số tháng 7/2018
 
VIDEO CLIPS
Loading the player...
 
TƯ VẤN - HỎI ĐÁP
Cho tôi hỏi :ở xã thương xá huyện chân phúc cũ nay là xã nghi hợp huyện nghi lôc tỉnh nghê an có dòng họ nguyễn văn không. chúng tôi là thế hệ thứ tám họ nguyễn văn sống ở bìnnh chánh bình sơn quảng n ...
Xem tiếp
Tôi muốn tìm hiểu lịch sử thành lập nông trường Cờ đỏ ...
Xem tiếp
< Xem toàn bộ >
 
 
THÔNG KÊ TRUY CẬP
Hôm nay: 1,166 | Tất cả: 1,419,020
 
Trang chủ | Giới thiệu | Tin tức | Diễn đàn | Nghiên cứu KHXH&NV | Đất và người xứ Nghệ | KHXHNV & Đời sống | Chuyên san KHXH & NV |
 
Cơ quan chủ quản: Sở KH&CN Nghệ An
Địa chỉ: 75 - Nguyễn Thị Minh Khai - Tp Vinh - Nghệ An
Cơ quan trị sự: Trung tâm Khoa học xã hội và nhân văn Nghệ An
Địa chỉ: 126 Lý Tự Trọng - Hà Huy Tập - TP Vinh - Nghệ An 
Điện thoại: 038.3587.231 - Hotline: Điện thoại: 0982.431.180 và 0983.48.43.46
Email: khxhnvna@gmail.com - Website: http://khxhnvnghean.gov.vn
Chịu trách nhiệm nội dung: Th.S Nguyễn Thị Minh Tú - Giám đốc Trung tâm KHXH&NV Nghệ An
Giấy phép thiết lập số: 63/GP-TTĐT, ngày 16 tháng 5 năm 2016 do Sở TT&TT cấp