HOME | DIỄN ĐÀN

Xuân về đọc câu đối chống tiêu cực

Mỗi năm Tết đến, Xuân về, báo chí lại nở rộ câu đối trên các trang báo. Câu đối là một hình thức sinh hoạt văn hóa độc đáo và tao nhã của người Việt Nam. Bên cạnh dòng câu đối NGỢI CA cái hay, cái đẹp của đất nước, con người, công đức của Tổ tiên, tư tưởng, thái độ, nhân tình thế thái của con người trước cuộc sống… vẫn có song song một dòng câu đối PHÊ PHÁN những thói hư, tật xấu và tệ nạn xã hội. Đối tượng phê phán ở dòng câu đối này bao gồm: Tham nhũng, buôn lậu, quan liêu, cửa quyền, lãng phí, xu nịnh, luồn cúi, cờ bạc, rượu chè, nghiện hút, ma túy, mại dâm, phim đen, sách đen, bói toán nhảm nhí,… Tính chiến đấu và sức phê phán của dòng câu đối này được thể hiện tài tình qua nghệ thuật chơi chữ, tài sử dụng hình ảnh so sánh, cường điệu, ẩn dụ, hoán dụ, đặc biệt là nghệ thuật nhân cách hóa.

Có một cách nhìn khác đối với tập tục và lễ hội

Báo chí và các cơ quan tuyên truyền hiện nay có xu thế hết lời ca tụng dẫn tới tình trạng thúc đẩy sự bùng phát của lễ hội và biện hộ cho các mặt bản năng thấp kém mà lễ hội đánh thức trong cộng đồng. Trong khi đó dưới con mắt các bậc thầy trí thức nửa đầu thế kỷ XX, lễ hội cổ truyền và những biểu hiện hiện đại của nó được mang ra phân tích phê phán với luận lý khoa học và tinh thần trách nhiệm khác hẳn. Dưới đây là một số bằng chứng.

Hôn nhân ở xứ Nghệ - Xưa & Nay

Người xưa nói: “Phối thất chi tế, vạn phúc chi nguyên” - việc hôn nhân là nguồn gốc của muôn sự hạnh phúc. Theo sách Thuyết văn: hôn là nhà của người vợ, nhân là nhà của người chồng. Như vậy hôn nhân là sự chung sống của vợ chồng. Cũng tương tự như vậy, Từ điển Từ và ngữ Việt Nam của Nguyễn Lân giải thích: hôn nhà gái, nhân nhà trai chỉ việc cưới xin. Tuy nhiên theo giải thích của Đào Duy Anh chữ “hôn” nguyên nghĩa là chiều hôm vì theo tục lễ xưa, lễ cưới thường tổ chức vào buổi chiều tối. Còn theo Luật Hôn nhân và gia đình thì hôn nhân là quan hệ giữa vợ và chồng sau khi kết hôn (điều 3).

Các bài văn cúng Tết Nguyên Đán của người xưa

Các vùng miền khác nhau, các tôn giáo khác nhau có tập quán cúng tế khác nhau. Không có sách hướng dẫn cúng tế nào dùng chung cho tất cả. Đối với người chịu ảnh hưởng Nho giáo, ngày xưa có sách chữ Hán phổ biến cả nước, tuy vậy mỗi địa phương cũng có một số thay đổi. Bài viết này giới thiệu 7 bài văn cúng vào dịp Tết Nguyên Đán thuộc loại mẫu mực ngày xưa. Trong đó 5 bài thuộc họ Nguyễn Huy, làng Trường Lưu (Can Lộc, Hà Tĩnh) - dòng họ này có Thám hoa Nguyễn Huy Oánh, Tiến sỹ Nguyễn Huy Quýnh, 32 người đậu Hương Cống (triều Lê) và Cử nhân (triều Nguyễn); 2 bài sưu tầm tại xã Hưng Xuân, huyện Hưng Nguyên (trước đây là xã Nghĩa Liệt, tổng Phù Long) - một vùng đất văn vật của xứ Nghệ. Độc giả có thể tham khảo các bài văn cúng này để tự mình viết văn cúng.

Nguồn gốc của các nghi lễ trong giao tiếp

Những người văn minh lịch sự, khi gặp nhau bao giờ cũng có những cử chỉ lễ phép để đối xử với người khác.

Ống cắm bút có điển tích và văn minh

Ống bút là một vật không thể thiếu trong bộ văn phòng tứ bảo (文房四寶), là bốn vật quý của nhà văn: Giấy, bút, mực, nghiên mực. Tất nhiên là bút phải có ống để đựng bút. Nhà Nho xưa và những người yêu văn thơ, các nhà sưu tầm cổ vật thường tìm những ống bút đẹp để đặt trên án thư, dùng để cắm bút lông và cắm trưng bày các loại bút viết xưa nay. Chúng tôi đã sưu tầm được gần 100 ống đựng bút các kiểu xưa nay, có những cái có niên đại cách ngày nay hàng ngìn, hàng trăm năm tuổi. Sau đây xin giới thiệu một số ống bút có đắp nổi và vẽ hoa văn điển tích, có minh văn (chữ Hán Nôm).

Đầu Xuân nói chuyện cái yếm đào

Tôi nay đã trên 80 tuổi rồi, mỗi khi nhìn thấy những cô gái quan họ khoác trên mình chiếc yếm đào vẫn thấy đẹp và xao xuyến lạ. Cái yếm ấy có tự bao giờ ? Cái yếm ấy đẹp thế nào ? Cái yếm ấy có trong thơ ra sao ? Ta hãy tìm lời giải đáp.

Khơi nguồn khởi nghiệp sáng tạo cho thanh niên tỉnh Nghệ An

LTS: Năm 2017, hưởng ứng Chương trình “Thanh niên khởi nghiệp” do Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh phát động, nhằm hỗ trợ phong trào khởi nghiệp và thúc đẩy các hoạt động đổi mới sáng tạo, khơi dậy ý chí khát khao, mong muốn được lập thân, lập nghiệp làm giàu bằng sức lực, tri thức trong thanh niên, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn Nghệ An đã phát động chương trình thanh niên Nghệ An khởi nghiệp và tổ chức Cuộc thi Ý tưởng, dự án khởi nghiệp trong thanh niên trên địa bàn toàn tỉnh. Sau một thời gian triển khai, Ban tổ chức cuộc thi đã nhận được 53 bài dự thi với nhiều ý tưởng, dự án khác nhau, thể hiện khả năng khởi nghiệp trên nhiều lĩnh vực. Các tác giả tham gia đại diện cho tinh thần năng động, sáng tạo, và mong muốn khởi nghiệp, lập nghiệp, làm giàu trên chính mảnh đất quê hương của mình. Theo đó, Ban Tổ chức đã trao giải Nhất cho Dự án “Liên kết sản xuất gà sạch và các vật nuôi, cây trồng khác theo chuỗi giá trị từ sản xuất đến tiêu dùng”; giải Nhì cho Dự án “Kinh doanh đặc sản Nghệ Tĩnh”; giải Ba cho Dự án “Kinh doanh nguyên liệu và sản phẩm handmade”. Chuyên san KHXH&NV Nghệ An xin lược đăng nội dung chính trong bản kế hoạch của các dự án được trao giải cao tại Cuộc thi Ý tưởng, dự án khởi nghiệp trong thanh niên trên địa bàn tỉnh Nghệ An năm 2017.

Starup là gì?

LTS: Startup đang được xem là cụm từ “nóng” hiện nay không chỉ đối với lớp thanh niên khao khát đổi mới, sáng tạo mà đối với nhiều người trong cả nước. Nhưng thế nào là khởi nghiệp sáng tạo, xu hướng khởi nghiệp sáng tạo, môi trường khởi nghiệp sáng tạo ở Việt Nam hiện như thế nào, đâu là vấn đề nan giải nhất của người khởi nghiệp sáng tạo… là những câu hỏi không phải ai cũng hiểu được thấu đáo. Đây cũng là lý do cho câu chuyện cuối năm của Chuyên san Khoa học Xã hội & Nhân văn Nghệ An với bà Nguyễn Đặng Tuấn Minh, sáng lập viên của KisStartup, Công ty Hỗ trợ đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp, cố vấn khởi nghiệp.

Đấu tranh chống áp bức, bóc lột, tham nhũng thời Xô viết và chống tham những ngày nay

Chúng ta biết, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, những năm 1930-1931, nhân dân ta đã vùng dậy đấu tranh giành lại quyền sống, quyền làm người mà đỉnh cao là Xô viết Nghệ Tĩnh. Ở cuộc đấu tranh này đối tượng là bọn thực dân, bọn phong kiến thống trị, chủ nhà máy, đồn điền và các bọn lý trưởng, hương hào ở nông thôn tham nhũng, áp bức, đè nén nhân dân.

Hướng đi nào cho những vùng sản xuất cam Vinh không nằm trong Chỉ dẫn địa lý?

Ngày 31 tháng 5 năm 2007, Cục Sở hữu trí tuệ đã cấp Văn bằng bảo hộ Chỉ dẫn địa lý (CDĐL) “Vinh” cho sản phẩm cam quả Nghệ An. Cam Vinh là sản phẩm nông sản hàng hóa đầu tiên của Nghệ An xây dựng thành công chỉ dẫn địa lý và trở thành tài sản quốc gia được nhà nước bảo hộ trên toàn lãnh thổ Việt Nam. Và Chỉ dẫn địa lý đã trở thành “giấy thông hành” cho cam Vinh ngày càng khẳng định thương hiệu và mở rộng thị trường tiêu thụ trong cả nước. Tuy nhiên, tổng diện tích trồng cam trên toàn tỉnh Nghệ An có 4.757ha, trong đó diện tích trồng cam Vinh trong Chỉ dẫn địa lý chỉ có 1.681 ha, chiếm 1/3 diện tích. Như vậy, có đến hơn 3.100 ha trồng cam Vinh không thuộc Chỉ dẫn địa lý, chiếm 2/3 diện tích trồng cam. Vậy, từ trước đến nay đã có cơ chế, chính sách, giải pháp gì cho các hộ sản xuất cam Vinh không nằm trong vùng Chỉ dẫn địa lý, hay người sản xuất vẫn đang tự “bơi” trong việc xây dựng thương hiệu, tìm thị trường tiêu thụ cho sản phẩm cam quả của mình?

Bàn tròn tháng 11: Dán tem truy xuất nguồn gốc - Cơ hội mới để nâng thương hiệu cam Vinh

LTS: Ngày 9/11, thực hiện Quyết định số 65/2017/QĐ-UBND ngày 19 tháng 10 năm 2017 của UBND tỉnh, Sở Khoa học & Công nghệ Nghệ An tổ chức dán tem điện tử truy xuất nguồn gốc cho các đơn vị, tổ chức, cá nhân sản xuất cam Vinh trên địa bàn huyện Quỳ Hợp, mở đầu cho chương trình dán tem truy xuất nguồn gốc cho toàn vùng sản xuất cam Vinh trong Bảo hộ chỉ dẫn địa lý. Đây được xem là cơ hội mới để Nghệ An nâng cao hơn nữa giá trị thương hiệu cam Vinh, tạo niềm tin đối với người tiêu dùng. Xung quanh sự kiện này, Chuyên san Khoa học Xã hội và Nhân văn trao đổi với một số nhà quản lý, nhà khoa học, tổ chức, đơn vị sản xuất cam Vinh. Xin lược đăng!

 1   2   3   4   5   6   7   8   9 

 
THƯ VIỆN KHXH&NV
Giới thiệu sách: Nghệ An đất phát nhân tài
Giới thiệu sách: Nghệ An đất phát nhân tài
 
VIDEO CLIPS
Loading the player...
 
TƯ VẤN - HỎI ĐÁP
Cho tôi hỏi :ở xã thương xá huyện chân phúc cũ nay là xã nghi hợp huyện nghi lôc tỉnh nghê an có dòng họ nguyễn văn không. chúng tôi là thế hệ thứ tám họ nguyễn văn sống ở bìnnh chánh bình sơn quảng n ...
Xem tiếp
Tôi muốn tìm hiểu lịch sử thành lập nông trường Cờ đỏ ...
Xem tiếp
< Xem toàn bộ >
 
 
THÔNG KÊ TRUY CẬP
Hôm nay: 70 | Tất cả: 1,644,977
 
Trang chủ | Giới thiệu | Tin tức | Diễn đàn | Nghiên cứu KHXH&NV | Đất và người xứ Nghệ | KHXHNV & Đời sống | Chuyên san KHXH & NV |
 
Cơ quan chủ quản: Sở KH&CN Nghệ An
Địa chỉ: 75 - Nguyễn Thị Minh Khai - Tp Vinh - Nghệ An
Cơ quan trị sự: Trung tâm Khoa học xã hội và nhân văn Nghệ An
Địa chỉ: 126 Lý Tự Trọng - Hà Huy Tập - TP Vinh - Nghệ An 
Điện thoại: 038.3587.231 - Hotline: Điện thoại: 0982.431.180 và 0983.48.43.46
Email: khxhnvna@gmail.com - Website: http://khxhnvnghean.gov.vn
Chịu trách nhiệm nội dung: Th.S Nguyễn Thị Minh Tú - Giám đốc Trung tâm KHXH&NV Nghệ An
Giấy phép thiết lập số: 63/GP-TTĐT, ngày 16 tháng 5 năm 2016 do Sở TT&TT cấp